ปกิณณกธรรม ตอนที่ 877

ตอนที่ ๘๗๗

สนทนาธรรม ที่ โรงแรมแคนทารีฮิลล์ จ.เชียงใหม่

วันที่ ๒ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๙

ท่านอาจารย์ แต่ละชาติที่จะรู้ว่าชาติหนึ่งเคยเป็นอย่างไร อบรมขัดเกลาแล้วถึงความเป็นอย่างไรได้ เพราะฉะนั้นก็ไม่หมดความเพียร และคิดว่าใครก็รู้แจ้งอริยสัจธรรมไม่ได้ ใครตระหนี่ถึงอย่างนั้นบ้าง ใครยินดีในเงินครึ่งมาสกที่ฝังไว้ใต้กำแพง พอถึงอยากจะไปเล่นสนุกในงานนักขัตฤกษ์ ก็ฝ่าแดดไปด้วยความยินดีว่าเราจะได้เอาเงินนั้นมาใช้เพื่อสนุกสนาน เห็นไหมว่าชีวิตแต่ละหนึ่งในพระสูตรเป็นตัวอย่าง ให้เห็นว่าใครก็จะเป็นอย่างนั้นไม่ได้ แต่ละหนึ่งก็เป็นแต่ละหนึ่ง กิเลสก็หลากหลายมาก ความอดทนการที่จะบำเพ็ญบารมีในแต่ละพระชาติ แม้ว่าจะไม่ได้แสดงโดยละเอียด แต่คุณความดีของผู้ที่กว่าจะได้รู้แจ้งสภาพธรรมตามความเป็นจริง ชีวิตต้องผ่านการที่จะต้องเป็นบุคคลนั้นเป็นบุคคลนี้ ทุกข์ยากแสนสาหัส เป็นขอทานโรคเรื้อนไม่มีอาหารที่จะบริโภค สารพัดเรื่อง เพื่อให้เห็นความจริงว่าทั้งหมดเป็นธรรม ไม่ใช่ว่าฟังพระสูตรแล้ว ไม่ได้สาระอะไรเลยจากพระสูตร แต่ไม่ว่าฟังอะไร ประโยชน์อยู่ที่สาระอยู่ที่ไหน เป็นตัวอย่างให้เห็นบารมีว่าแต่ละพระชาติ หรือแต่ละชาติของผู้ที่ได้รู้แจ้งอริยสัจธรรม ท่านอบรมขัดเกลากิเลสโดยที่ว่า ไม่ต้องกล่าวถึงสภาพธรรมเหล่านี้ เพราะว่าฟังมาแล้ว และก็อยู่ในใจแล้ว

เพราะฉะนั้นก็แล้วแต่การปรุงแต่งว่าชาติไหน ถึงแม้จะไม่ได้เฝ้าฟังพระธรรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า แต่การสะสมที่มีแล้ว ก็ทำให้เป็นแต่ละบุคคล เพราะฉะนั้นพระธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าแต่ละพระองค์ ซึ่งท่านเหล่านั้นได้ฟังแล้วในอดีต ก็เหมือนกับพระธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นี้ได้ทรงแสดงไว้แล้ว เหมือนกันเลย อริยสัจธรรมเป็นอริยสัจธรรม ไม่มีความต่างกันเพราะเปลี่ยนไม่ได้ แต่ว่าผู้ที่ฟัง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องพระสูตร หรือว่าพระวินัย หรือพระอภิธรรม ประโยชน์คือความเข้าใจ และเห็นประโยชน์ของกุศลธรรม

อ.อรรณพ แต่ในชีวิตประจำวันเราก็กระทบกระทั่งอะไรไปตามกำลังของอกุศล ก็แสดงให้เห็นถึงว่ายังมีความเข้าใจน้อย จึงไม่ได้นำไปในกิจของการเป็นกุศลและละขึ้น แต่พอฟังอย่างนี้ คนก็อาจจะคิดว่า ให้ทำ ให้ละเลย

ท่านอาจารย์ เพราะฉะนั้นถ้ายังเป็นเราอยู่ เขารู้จักพระสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือเปล่า แม้แต่เพียงคำที่ตรัสสั้นๆ ธรรม ไม่ได้บอกว่าใครเลย ธรรมทั้งหลายไม่เว้นเลย เป็นอนัตตา แค่นี้เข้าใจไหม รู้จักพระสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือเปล่าว่า ทุกพระองค์ทรงแสดงให้คนเข้าใจถูกว่าสิ่งที่มีนั้นไม่ใช่เรา และไม่ใช่ของเรา

อ.อรรณพ จริงๆ อันนี้เป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด เพราะถ้าไม่เข้าใจอย่างนี้ ไม่ต้องไปที่อื่น พวกเราที่ฟังธรรมก็จะบอกว่าท่านอาจารย์ให้ละ

ท่านอาจารย์ ไม่ได้พูดสักคำว่าให้ละ แล้วทำไมคิดเองว่าให้อย่างนั้นให้อย่างนี้ ต้องอย่างนั้นต้องอย่างนี้ ทั้งหมดเพื่อความเข้าใจ ส่วนการที่สะสมมาแต่ละหนึ่งจะเป็นอะไร จะเข้าใจมากน้อยแค่ไหน จะมีปัจจัยที่คิดได้ พูดดีก็เป็นกุศลทำให้คนอื่นไม่เดือดร้อนด้วย ค่อยๆ สะสมไป แต่ไม่ได้บังคับใคร ไม่ได้บอกใครว่าให้ทำอย่างนี้ หรือว่าอย่าทำอย่างนั้น เพราะต้องตรงกับความเป็นจริงตั้งแต่คำแรก ธรรมทั้งหลายเป็นอนัตตา ถ้าเข้าใจอย่างนี้แล้วจะบอกให้คนอื่นทำหรือ หรือว่าให้เขาเข้าใจถูกว่าความจริงเป็นอย่างนี้ เข้าใจมากน้อยเท่าไหร่ ใครก็ไปเปลี่ยนแปลงเขาไม่ได้ นอกจากความเข้าใจของบุคคลนั้นเอง ที่จะเป็นปัจจัยให้ค่อยๆ ทำตามที่ได้เข้าใจแล้ว และก็เข้าใจในความไม่ใช่เราที่ทำด้วย ทิ้งคำว่าธรรมทั้งหลายเป็นอนัตตาไม่ได้ เพราะเหตุว่าถ้าทิ้งคำนี้เมื่อไหร่ ไม่รู้จักพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ไม่สอดคล้องกับคำอื่นทั้งหมดในพระไตรปิฎก

อ.อรรณพ ผู้ที่เป็นครูบาอาจารย์ของเราที่จะให้ทำอันนี้ไม่ทำอันนี้ จะติดอยู่ในจิตใจมากๆ

ท่านอาจารย์ ลืมพระบรมศาสดา ลืมพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า แต่ถ้าดูในหนังสือที่แม้ดิฉันเขียนเอง จะไม่มีคำของใครเลยทั้งสิ้น ไม่อ้างบุคคลหนึ่งบุคคลใด แต่ว่าทั้งหมดก็มาจากพระไตรปิฎก เป็นประโยชน์กว่า

อ.คำปั่น ก็เป็นพระธรรมคำสอนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง อุปการะเกื้อกูลจริงๆ อัคคิขันโธปมสูตรเป็นพระสูตรที่อุปมาด้วยกองไฟ อัคคิแปลว่าไฟ ขันธะคือกอง แล้วก็อุปมาจึงเรียกว่าอัคคิขันโธปมสูตร ซึ่งก็เป็นพระธรรมคำสอนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงให้เข้าใจความจริงว่า ถ้าหากว่า ปฏิญาณตนว่าจะเป็นพระภิกษุเป็นเพศที่สูงยิ่งในการที่จะขัดเกลากิเลสแล้ว แต่ว่าไม่ได้น้อมประพฤติตามพระธรรมวินัย การที่จะนอนกอดกองไฟก็ยังจะดีกว่ายังประเสริฐกว่า เพราะว่าก็นำมาเพียงแค่ความทุกข์ในภพนี้ชาตินี้เท่านั้น แต่ว่าการที่มีความติดข้องแล้วก็กระทำอะไรที่ผิด ไม่เป็นไปเพื่อความเจริญขึ้นของกุศลธรรม มีแต่เพิ่มพูนอกุศล ก็จะเป็นเหตุให้ประสบกับความทุกข์ในโลกหน้า มีอบายเป็นต้น แล้วก็ทำให้มีการเวียนว่ายตายเกิดในสังสารวัฏไม่มีที่สิ้นสุด ก็เป็นพระธรรมคำสอนที่เตือนให้เข้าใจความจริงว่า ความเป็นเพศบรรพชิตจริงๆ นั้นคืออย่างไร ซึ่งก็จะเป็นเครื่องอุปการะเกื้อกูลจริงๆ ว่าใครก็ตามที่ประพฤติปฏิบัติผิดสำนึกว่า ตัวเองผิด แล้วก็ไม่สามารถที่จะดำรงอยู่ในภาวะของความเป็นบรรพชิตได้ ก็ลาสิกขาได้ แล้วก็สามารถที่จะอบรมเจริญปัญญาสามารถที่จะบรรลุธรรมได้ นี่คือความเป็นจริง พระธรรมคำสอนที่อุปการะเกื้อกูลอย่างแท้จริง ถ้าเป็นภิกษุที่มีความบริสุทธิ์จริงๆ ท่านก็ไม่มีความเดือดร้อน เพราะว่าท่านไม่ได้กระทำความผิดอย่างนั้น

ท่านอาจารย์ เพราะฉะนั้นถ้าจะกล่าวคงไม่ผิด พระภิกษุที่ประพฤติปฏิบัติตามพระวินัย ไม่ใช่มหาโจร แต่ภิกษุรูปใดที่ไม่ประพฤติปฏิบัติตามพระธรรมวินัย เป็นมหาโจร

อ.คำปั่น กล่าวถึงมหาโจร ๕ จำพวก โจรใหญ่ใช่ไหม ไม่ใช่โจรธรรมดาเป็นโจรใหญ่เป็นโจรในคราบผ้าเหลือง ซึ่งก็น่าพิจารณา เพราะว่ากล่าวถึงมหาโจร เป็นเรื่องของอกุศลทั้งหมดเลย ทั้ง ๕ ประการ ประการแรก ก็คือ มุ่งลาภสักการะ บวชมาแล้ว ไม่ได้สนใจที่จะศึกษาพระธรรมอบรมเจริญปัญญา มุ่งลาภสักการะ จะมีเพื่อนเท่านั้นจะมีพวกเท่านี้ แล้วก็จะได้ลาภสักการะจากบุคคลนั้นบุคคลนี้ มุ่งลาภสักการะก็เป็นมหาโจรประเภทที่หนึ่ง ประเภทที่สอง ก็คือเวลาที่มีผู้มีศรัทธาได้นำสิ่งของต่างๆ มาถวายเป็นของส่วนรวมเป็นของสงฆ์ ผู้ที่มีความปรารถนาลามกมุ่งลาภสักการะที่เป็นพระภิกษุ แต่ว่าจริงๆ ก็ไม่ใช่ มุ่งลาภสักการะ ก็เอาของเหล่านี้ไปสงเคราะห์คฤหัสถ์ ประจบคฤหัสถ์ มุ่งให้เขาชื่นชมยกย่องสรรเสริญก็เป็นมหาโจร

ประการต่อมา ก็คือ กำจัดภิกษุผู้มีศีล มีการใส่ร้ายผู้มีศีลต่างๆ นานา กำจัดผู้มีคุณธรรมก็เป็นเรื่องของอกุศลของผู้นั้น อีกสองประเภทน่าพิจารณามากเลย ประเภทที่ ๔ ก็คือผู้ที่ได้ฟังธรรมศึกษาธรรมแล้ว กล่าวธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงแล้วบอกว่า เป็นธรรมที่ตัวเองคิดขึ้น เป็นธรรมของตัวเอง เป็นการกล่าวที่คลาดเคลื่อนจากความเป็นจริงอย่างแท้จริง เพราะว่าธรรมที่ได้ยินได้ฟังนั้นเป็นพระธรรมคำสอนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง แต่ผู้นี้จิตเป็นอกุศลก็บอกว่าเป็นธรรมของตัวเอง ไม่ใช่ได้ฟังมาจากผู้อื่น ไม่ได้ฟังมาจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โจรใหญ่ไหม ถ้ามีความคิดอย่างนี้ และประเภทสุดท้าย ก็คือ ผู้ที่อวดคุณวิเศษที่ไม่มีในตนว่า ได้บรรลุธรรมขั้นนั้นขั้นนี้ เป็นการขโมยโลกุตรธรรม เป็นมหาโจรอย่างยิ่ง เป็นมหาโจรยิ่งกว่ามหาโจรทั้งหลาย เพราะว่าสิ่งที่มีค่าสูงสุดก็เอามาอวด เพื่อลาภสักการะ เพื่อความอยู่เป็นสุขของตัวเอง แต่ว่าจริงๆ ก็เป็นการทำลายตนเอง เพราะว่าเป็นเรื่องของอกุศล แล้วก็เป็นโทษในทางพระวินัยด้วย นี่คือความเป็นมหาโจร ๕ ประเภท เป็นเรื่องของอกุศลทั้งหมดเลย

ท่านอาจารย์ ไม่รู้จักมหาโจร ก็สนับสนุนมหาโจร

อ.ธีรพันธ์ เพราะว่าโจรทั่วไปก็จะปล้นชิงทำร้ายก็เฉพาะแต่ความต้องการทรัพย์กับชีวิต หรือว่าบุคคลภายนอกเท่านั้น แต่ว่ามหาโจรในธรรมวินัยนี้ ปล้นโดยมีอาศัยพระศาสนาธรรมวินัย นี่เป็นมหาโจรจริงๆ จะว่าปล้นความเป็นบรรพชิตก็ได้ เอาเพศบรรพชิตบังหน้า ทำลายความเห็น สามารถบิดเบือนคำสอนได้เพื่อลาภสักการะ นี่คือเป็นมหาโจรจริงๆ ธรรมวินัยที่พระพุทธองค์ทรงแสดงมาได้โดยความที่เป็นบารมีที่ไม่ได้มาได้โดยง่ายเลย แต่กลับปล้นเสีย

ท่านอาจารย์ พระภิกษุมีเงินทองได้ไหม คุณคำปั่น

อ.คำปั่น ไม่ได้

ท่านอาจารย์ มหาโจรมีเยอะ มีเงินมากเลย มหาโจร แต่ว่าผู้ที่เป็นภิกษุสละตั้งแต่วันแรกที่บวช เพราะฉะนั้นก็จะเห็นได้ สละด้วยอะไร ด้วยปัญญาหรือไม่มีปัญญาก็จะบวชซึ่งไม่ใช่การสละ แต่เพราะไม่รู้จึงอยากบวช โดยไม่รู้ว่าบวชแล้วเว้นจากอะไรบ้าง การรับเงินรับทอง หรือแม้ยินดีในเงินและทองที่ผู้อื่นรักษาหรือเก็บไว้ให้ ก็เป็นอาบัติเป็นโทษ เห็นความบริสุทธิ์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าไหม ที่จะทรงอนุเคราะห์ให้คนอื่นบริสุทธิ์จากกิเลสเช่นพระองค์ เพราะแต่ละคนแต่ละท่านที่บวชเป็นบุตรของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระผู้มีพระภาคทรงให้กำเนิดที่บุคคลนั้นพ้นจากภาวะของความเป็นคฤหัสถ์ สู่เพศที่สามารถที่จะขัดเกลาอย่างยิ่งตามพระองค์ เพราะฉะนั้นอารมณ์ที่เรามีอยู่ คงเข้าใจว่าจิตเป็นสภาพรู้ อารมณ์เป็นสิ่งที่จิตกำลังรู้ เพราะฉะนั้นผู้ที่เป็นบุตรก็ได้รับอารมณ์ของบิดา แต่เราซึ่งศึกษาธรรมก็เป็นบุตร เมื่อเราประพฤติปฏิบัติตาม เพราะสังฆรัตนะไม่ได้หมายเฉพาะเพศบรรพชิต แต่รวมทุกบุคคลที่เป็นพระอริยบุคคลในเพศบรรพชิตและคฤหัสถ์ด้วย เป็นสังฆ์คือหมู่ของผู้ที่รู้แจ้งอริยสัจธรรม เพราะฉะนั้นก็จะเห็นได้จริงๆ ความบริสุทธิ์ของพระศาสนาทั้งหมด แล้วก็มีบุตรที่ไม่ประพฤติปฏิบัติตาม ผู้อื่นเห็นนี่หรือบุตรของผู้นี้ เป็นไปไม่ได้เลย ผู้ที่ไม่ประพฤติปฏิบัติตามพระวินัย แล้วก็จะยังคงเป็นเพศบรรพชิต แต่ว่าไม่ได้ประพฤติตามพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อารมณ์ของบิดาคืออารมณ์ที่เป็นปัญญาที่กำลังเข้าใจสภาพธรรม

เพราะฉะนั้นขณะนี้มีสิ่งที่กำลังปรากฏ ถ้ายังไม่รู้ความจริงของแต่ละหนึ่งขณะจิตว่า จิตเห็นเกิดขึ้นเพียงเห็นแล้วดับสั้นมาก ยังไม่เป็นอะไรทั้งสิ้น นี่คืออารมณ์ของบิดา กว่าจะได้ตรัสรู้ความจริงว่าแต่ละหนึ่งเป็นธรรม ซึ่งไม่ใช่ตัวตนไม่ใช่สัตว์ไม่ใช่บุคคล แสดงอย่างละเอียดให้เห็นว่า ขณะนี้ความต่างกันของคนที่มีปัญญากับคนที่ไม่มีปัญญา ก็คือว่า คนไม่มีปัญญาก็ไม่รู้เลยว่าพระพุทธเจ้าตรัสรู้อะไรสอนอะไร แต่พอฟังแล้วเริ่มมีความเข้าใจ เข้าใจนี่ไม่ได้หมายความว่าเพียงคิด พระพุทธเจ้าตรัสว่าเห็นเพียงสิ่งที่ปรากฏ นี่คือฟัง แต่ลึกกว่านั้นก็คือว่าเมื่อเป็นเพียงสิ่งที่ปรากฏเกิดและดับ จะเป็นคนได้อย่างไร เพราะฉะนั้นทุกอย่างเกิดขึ้นและดับไปทั้งหมด แต่ยังไม่ได้เข้าใจถึงประจักษ์แจ้ง แต่เริ่มมีความเข้าใจที่ถูกต้องในความต่างของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับบุคคลอื่น ก็เริ่มจะรู้หนทางของบิดา อารมณ์ของบิดาที่ทำให้ผู้นั้นสามารถที่จะสั่งสอนบุตรคือพุทธบริษัท ให้สามารถที่จะประพฤติตามและรู้ความจริงได้ เพราะฉะนั้นการเป็นพุทธบริษัทไม่ใช่ไม่รู้อะไร และก็ไม่รู้จักพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ไม่รู้ว่าทรงพระมหากรุณาให้คนที่ไม่รู้ไม่เข้าใจอะไรเลย สามารถที่จะค่อยๆ เข้าใจขึ้นถูกต้องได้ ถ้าขณะนี้เป็นอารมณ์ของปัญญาเมื่อไหร่ ผู้นั้นรู้จักพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

อ.อรรณพ พระภิกษุจำนวนมากไม่ได้ถูกต้องตามพระธรรมวินัย แต่ก็ยังไม่ได้เข้าใจในพระธรรมวินัย ซึ่งท่านอาจารย์ก็ไม่ได้ปล่อยคำนี้ไป เพราะฉะนั้นจะใช้คำว่าอุบาสกอุบาสิกาเต็มขั้นคงไม่ได้ แต่ก็คิดว่าไม่อยากให้มีการประพฤติผิดพระวินัย แต่ว่าก็ไม่รู้พระวินัยจริงๆ อย่างเช่น ก็มีการคุยกันเรื่องเกี่ยวกับน้ำปานะว่า ควรไหมที่จะปล่อยให้มีการที่จะเอาสิ่งที่เป็นอาหารพวกไอศครีมอะไรอย่างนี้ มาเป็นน้ำปานะ ก็มีการวิจารณ์กันเยอะ

ท่านอาจารย์ คงไม่ปล่อย แต่ผู้นั้นส่งเสริมและทำหรือเปล่า เราจะไม่ให้คนอื่นทำ คงไม่ได้ จะไปปล่อยใคร ไม่ปล่อยใคร ไม่มีใครไปปล่อยใครได้ แต่ตนเองทำหรือเปล่า ถ้าแต่ละคนเข้าใจถูกต้อง รักษาพระธรรมวินัย ไม่ใช่ว่าไม่ประพฤติตามพระวินัย และส่งเสริมที่จะให้บุคคลอื่นต้องมีโทษมาก โทษหนักระดับไหน ในฐานะที่พูดแล้วว่าจะประพฤติปฏิบัติตามพระวินัย แล้วไม่ประพฤติปฏิบัติตาม โทษหนักมาก เพราะฉะนั้นการที่กล่าวทั้งหมดด้วยความเป็นผู้ที่เป็นเพื่อนที่ดีหวังดี เกิดมาแล้วสิ่งที่จะให้คนอื่นที่ดีที่สุดคือความเข้าใจที่ถูกต้อง และความหวังดีว่า เพื่อเขาจะได้เห็นโทษโดยความเป็นโทษ เพราะฉะนั้นที่กล่าวถึงทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นเรื่องของพระธรรมเรื่องของวินัย ก็เพราะเหตุว่าเป็นสหายธรรม หรือว่าเป็นผู้ที่ได้เกิดร่วมกัน แล้วก็เข้าใจว่านับถือพระบรมศาสดา แต่จะนับถือหรือไม่ ต้องเข้าใจ ถ้าไม่เข้าใจจะชื่อว่านับถือได้อย่างไร

เพราะฉะนั้นก็ต้องเข้าใจทุกคำ ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของพระธรรมพระวินัยด้วย เท่าที่สามารถจะเข้าใจได้ แต่ประโยชน์ใหญ่ๆ ก็คือว่าให้รู้ว่าอะไรถูกอะไรผิด และอะไรที่ประพฤติไม่ได้เลย เช่น การรับเงินและทอง หรือแม้ยินดีในเงินและทอง แล้วก็พระผู้มีพระภาคเมื่อจะปรินิพพานได้ทรงมอบให้บุคคลหนึ่งบุคคลใดเป็นศาสดาแทนพระองค์หรือเปล่า เพราะว่าใครก็ตามก็ต้องจากโลกนี้ไปทั้งนั้น แต่พระธรรมวินัยที่ได้ทรงแสดงไว้ดีแล้ว เป็นที่พึ่งของพุทธบริษัทที่จะรักษาไว้ให้ศาสนามั่นคง แต่ถ้าไม่มีความเข้าใจ ไม่มีใครเข้าใจเลยทั้งพระธรรมวินัย และพระศาสนาจะตั้งมั่นได้อย่างไร เพราะฉะนั้นที่กล่าวว่าจะปกป้องจะรักษาพระพุทธศาสนา ทำอะไรที่จะปกป้อง ถ้าไม่ศึกษาให้เข้าใจ รู้หรือว่าอะไรเป็นธรรม อะไรเป็นวินัย เมื่อไม่รู้แล้วจะปกป้องอะไร ก็ไม่เป็นเหตุเป็นผล เพราะฉะนั้นผู้ตรงได้สาระจากพระธรรม เพราะธรรมตรงไปตรงมา พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสให้รู้ว่า เพศบรรพชิตกับคฤหัสถ์ต่างกัน คฤหัสถ์จะมีเงินมีทองเป็นเศรษฐีจะใช้เงินอย่างไร ก็เป็นเรื่องของคฤหัสถ์ แต่สำหรับบรรพชิตสละตั้งแต่วันแรกในการอุปสมบท เพื่อที่จะเป็นผู้ที่ขัดเกลาอย่างยิ่ง แล้วเราเอาเงินไปถวาย เราทำตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือเปล่า มีความเคารพในพระธรรมในพระวินัยที่ทรงแสดงไว้หรือเปล่า

เพราะฉะนั้นที่จะกล่าวว่าเคารพในพระบรมศาสดา มีพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่งต้องตรง คือไม่ได้ประพฤติขัดกับที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติไว้ โดยไม่รู้ตัวเลยว่ากำลังทำลายคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทั้งในเรื่องพระธรรมและในเรื่องพระวินัย แล้วจะร่วมกันเป็นอย่างนั้นหรือ นั่นหรือการที่จะปกป้องรักษาพระพุทธศาสนา ถ้าด้วยความไม่รู้แล้วไม่มีทางเลย เป็นการทำลายไม่ใช่การดำรงรักษาพระศาสนา

อ.ธีรพันธ์ ในครั้งพุทธกาล แม้กระทั่งนางวิสาขาเป็นพระอริยบุคคล เป็นคฤหัสถ์ก็จริง แต่พระวินัยนี่ท่านก็ทราบตามความเป็นจริงด้วย ไม่ใช่ว่าคฤหัสถ์นี่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับพระวินัยเลย ไม่ใช่ พุทธศาสนิกชนควรที่จะรู้ ถ้าไม่ศึกษาก็ไม่รู้ จะบอกว่าตัวเองเป็นพุทธศาสนิกชนไม่ได้

ท่านอาจารย์ แม้แต่วิสาขาอุบาสิกา เมื่อต้องการที่จะถวายสิ่งใดเป็นพิเศษ ยังต้องทูลขอให้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงอนุญาตว่าถวายได้ไหม

อ.คำปั่น ก็มีหลากหลายความดี ที่ท่านได้ขอโอกาสในการที่จะได้เจริญกุศล อย่างเช่น พระภิกษุผู้อาพาธก็มีความไม่สะดวกสบายหลายๆ อย่าง ก็ขอโอกาสในการที่จะถวายสิ่งที่จะเป็นประโยชน์แก่พระภิกษุที่อาพาธ เป็นคิลานภัตรเป็นภัตรเพื่อผู้ป่วย และนอกจากนั้นพระภิกษุผู้ป่วย ไม่มีบิดามารดาดูแล ก็คือต้องมีเพื่อนสหธรรมิกด้วยกันผู้ที่บวชด้วยกัน เป็นผู้ที่อุปัฏฐากดูแลปรนนิบัติเมื่อเจ็บไข้ได้ป่วย เพราะฉะนั้นความลำบากความเดือดร้อนก็จะเกิดขึ้นแก่ผู้ที่ดูแลภิกษุผู้ป่วยด้วย ท่านนางวิสาขาก็เห็นถึงความสำคัญในส่วนนี้ ก็ขอโอกาสในการถวายภัตรแก่ภิกษุผู้อุปัฏฐากภิกษุผู้ป่วยด้วย เป็นการเจริญกุศลจริงๆ เพื่อประโยชน์แก่ผู้ที่เป็นเพศบรรพชิตจริงๆ ที่เหมาะควรที่จะได้รับปัจจัยเหล่านี้ อันเป็นปัจจัยที่เหมาะควรจริงๆ เพราะว่าเมื่อได้รับปัจจัยเหล่านี้แล้ว ก็จะเป็นเครื่องอุปการะเกื้อกูลให้ท่านได้ดำรงอยู่ในการที่จะศึกษาพระธรรม ทำกิจที่เหมาะควรในเพศบรรพชิต แล้วก็เจริญขึ้นในทางที่เป็นกุศลธรรม

ท่านอาจารย์ ไม่มีใครสักคน ทูลขออนุญาตพระผู้มีพระภาคเพื่อที่จะถวายเงินทองแก่พระภิกษุ แต่สมัยนี้ไม่ต้องขออนุญาตใครๆ ทั้งนั้น เพราะไม่มีพระบรมศาสดา ทำตามใจชอบ ไม่ได้คิดถึงว่าเป็นการทำลาย หรือเป็นการส่งเสริมบุคคลผู้ที่จะขัดเกลากิเลสในเพศบรรพชิต ไม่มีความเป็นเพื่อนอย่างแท้จริง

อ.คำปั่น เป็นเรื่องที่ละเอียดอย่างยิ่งในเรื่องของพระธรรม คำสอนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงโดยเฉพาะในส่วนของพระวินัย ซึ่งก็เป็นไปเพื่อกำจัดขัดเกลากิเลสจริงๆ ซึ่งแม้แต่ในเรื่องของการรับเงินรับทอง ก็ในสมัยพุทธกาลเอง ก็มีผู้ที่มีความเห็นว่าเงินทองควรแก่ผู้ที่เป็นบรรพชิต เป็นถึงราชบริษัท ในกลุ่มของคนชั้นสูงก็มีความคิดอย่างนี้ แต่ว่าก็มีผู้ที่มีความเข้าใจถูกเห็นถูกตามความเป็นจริง อย่างนายบ้านชื่อมณิจูฬกในมณิจูฬกสูตร ท่านก็แสดงเหตุผลว่าเงินทองไม่ควรแก่ผู้ที่เป็นบรรพชิต เพราะว่าท่านเหล่านี้สละทุกสิ่งทุกอย่างแล้ว สละเงินและทองแล้ว สละทรัพย์สมบัติแล้ว จึงอุปสมบทเป็นพระภิกษุได้ เพราะฉะนั้นเมื่อบวชไปแล้ว ทำไมถึงจะมารับเงินและทองเล่า นี่คือความคิดความเห็นของผู้ที่มีโอกาสได้ฟังความจริงที่จะกล่าวความจริง เพื่อประโยชน์แก่ผู้อื่น แต่ว่าผู้อื่นจะเข้าใจตามนี้หรือไม่ ก็ตามเหตุตามปัจจัยตามการสะสมที่แต่ละคนได้สะสมมา และที่สำคัญพระวินัยที่พระองค์คือพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติไว้ เมื่อครั้งที่พระองค์ยังทรงพระชนม์อยู่อย่างไร จนถึงขณะนี้ไม่มีใครเปลี่ยนแปลง หรือว่าตัดสิกขาบทต่างๆ ได้ พระธรรมวินัยไม่เปลี่ยนไปตามยุคตามสมัย แต่ที่เปลี่ยนก็คือสภาพจิตใจของคนที่ไม่เข้าใจความจริง เอาความเห็นของตัวเองเป็นหลัก ไม่ได้คำนึงถึงความบริสุทธิ์ของพระธรรมวินัยว่า เป็นไปเพื่อขัดเกลากิเลสจริงๆ มีแต่บอกว่า ถวายเงินและทองได้ รับเงินและทองได้ นำมาซึ่งความผาสุขแก่พระภิกษุ ซึ่งไม่ถูกต้องเลย เพราะว่าเป็นโทษแก่พระภิกษุจริงๆ เป็นเหตุให้ท่านต้องอาบัติ