ทุติยสารีปุตตสูตร .. เสาร์ที่ ๒๘ สิงหาคม ๒๕๕๓
 
บ้านธัมมะ
วันที่  23 ส.ค. 2553
หมายเลข  17018
อ่าน  1,677

 ขอนอบน้อมแด่พระรัตนตรัย 

... สนทนาธรรมที่ ... 

 

  มูลนิธิศึกษาและเผยแพร่พระพุทธศาสนา 

 พระสูตร  ที่นำมาสนทนาที่มูลนิธิฯ

วันเสาร์ ๒๘  ส.ค.  ๒๕๕๓   เวลา  ๐๙.๐๐ - ๑๒.๐๐ น.  คือ

   

ทุติยสารีปุตตสูตร

(ว่าด้วยองค์ธรรมเครื่องบรรลุโสดา)
 

 

... จาก ...

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค เล่มที่ ๓๑ - หน้าที่ ๒๗๙ - ๒๘๐

 

... นำสนทนาโดย ...

ท่านอาจารย์สุจินต์  บริหารวนเขตต์  และคณะวิทยากร

 

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค เล่มที่ ๓๑ - หน้าที่ ๒๗๙ - ๒๘๐



๕.  ทุติยสารีปุตตสูตร

 (ว่าด้วยองค์ธรรมเครื่องบรรลุโสดา)

 

[๑๔๒๗]  ครั้งนั้น ท่านพระสารีบุตร  เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้ว  นั่ง  ณ  ที่ควรส่วนข้างหนึ่ง   ครั้นแล้วพระผู้มีพระภาคเจ้า  ได้ตรัสถามท่านพระสารีบุตรว่า  ดูก่อนสารีบุตร ที่เรียกว่า โสตาปัตติยังคะ ๆ ดังนี้  โสตาปัตติยังคะ  เป็นไฉน? [๑๔๒๘]  ท่านพระสารีบุตร กราบทูลว่า  ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ  โสตาปัตติ-ยังคะ  คือ  สัปปุริสสังเสวะ  การคบสัปบุรุษ  ๑  สัทธรรมสวนะ  ฟังคำสั่งสอนของท่าน  ๑   โยนิโสมนสิการ   กระทำไว้ในใจโดยอุบายอันแยบคาย ๑ ธัมมานุธัมม-ปฏิปัตติ  ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม  ๑. [๑๔๒๙]  พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสว่า  ถูกละๆ   สารีบุตร โสตาปัตติยังคะคือ  สัปปุริสสังเสวะ ๑  สัทธรรมสวนะ ๑  โยนิโสมนสิการ ๑  ธัมมานุธัมมปฏิปัตติ ๑ [๑๔๓๐]  ดูก่อนสารีบุตร  ก็ที่เรียกว่า  ธรรมเพียงดังกระแส ๆ   ดังนี้  ก็ธรรมเพียงดังกระแส เป็นไฉน? พระสารีบุตร  กราบทูลว่า  ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญอริยมรรคประกอบด้วยองค์  ๘  นี้แล  คือ  สัมมาทิฏฐิ  สัมมาสังกัปปะ   สัมมาวาจาสัมมากัมมันตะ  สัมมาอาชีวะ สัมมาวายามะ  สัมมาสติ   สัมมาสมาธิ     ชื่อว่า  ธรรมเพียงดังกระแส. [๑๔๓๑]  พระผู้มีพระภาคเจ้า  ตรัสว่า  ถูกล่ะๆ   สารีบุตร  อริยมรรคประกอบด้วยองค์  ๘  นี้แล  คือ  สัมมาทิฏฐิ  สัมมาสังกัปปะ สัมมาวาจา   สัมมากัมมันตะสัมมาอาชีวะ สัมมาวายามะ  สัมมาสติ   สัมมาสมาธิ ชื่อว่า  ธรรมเพียงดังกระแส. [๑๔๓๒]  ดูก่อนสารีบุตร  ที่เรียกว่า  โสดาบัน ๆ ดังนี้  โสดาบัน เป็นไฉน? พระสารีบุตร  กราบทูลว่า  ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ  ผู้ใด ประกอบด้วยอริยมรรคมีองค์ ๘ นี้  ผู้นี้  เรียกว่า  พระโสดาบัน  ท่านผู้นี้นั้น   มีนามอย่างนี้   มีโคตรอย่างนี้ [๑๔๓๓]  พระผู้มีพระภาคเจ้า  ตรัสว่า  ถูกล่ะๆ   สารีบุตร   ผู้ซึ่งประกอบด้วยอริยมรรคมีองค์  ๘ นี้  เรียกว่าโสดาบัน  ท่านผู้นี้นั้น  มีนามอย่างนี้  มีโคตรอย่างนี้.

 จบทุติยสาริปุตตสูตรที่  ๕

 

 

อรรถกถาทุติยสาริปุตตสูตร

 

พึงทราบอธิบายในทุติยสารีปุตตสูตรที่ ๕  ดังต่อไปนี้ .- บทว่า   โสตาปตฺติยงฺค  ความว่า  องค์คุณที่ได้เฉพาะส่วนเบื้องต้นแห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา.  ก็คุณที่ได้เฉพาะ   มีความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้าเป็นต้น  ชื่อว่า องค์แห่งโสดาบัน  ก็องค์แม้เหล่านั้นมาแล้วว่า องค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา. ในองค์เหล่านั้น  องค์แม้ทั้งสอง ก็มีอธิบายคำนี้ ว่า  บุคคล   เสพสัตบุรุษ   คบนั่งใกล้ ฟังธรรม ใส่ใจโดยแยบคาย  ปฏิบัติข้อปฏิบัติที่เป็นส่วนเบื้องต้น   อันเป็นธรรมสมควรแก่ธรรม  ย่อมได้เฉพาะธรรมเครื่องบรรลุโสดา. ธรรมมีการคบสัตบุรุษเป็นต้น   ชื่อว่า  องค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา  เพราะอรรถว่า  เป็นองค์เพื่อประโยชน์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา. ธรรมนอกนี้  ชื่อว่าโสตาปัตติยังคะ (องค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา)  เพราะอรรถว่า  เป็นองค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา  กล่าวคือปฐมมรรค.  โสดาปัตติมรรค เป็นองค์แห่งโสดาปัตติมรรคที่แทงตลอดแล้ว  เพราะเหตุนั้นจึงชื่อว่า  องค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา.

จบอรรถกถาทุติยสาริปุตตสูตรที่  ๕.


  ความคิดเห็น 1  
 
hadezz
วันที่ 23 ส.ค. 2553

  กราบอนุโมทนาค่ะ 

 
  ความคิดเห็น 2  
 
khampan.a
khampan.a
วันที่ 23 ส.ค. 2553

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

   ข้อความโดยสรุป   ทุติยสารีปุตตสูตร  (ว่าด้วยองค์ธรรมเครื่องบรรลุโสดา)

  พระผู้มีพระภาคเจ้า  ตรัสถามท่านพระสารีบุตร  ว่า  โสตาปัตติยังคะ(องค์แห่งธรรมเครื่องบรรลุโสดา) มีอะไรบ้าง?  ธรรมเพียงดังกระแส คือ อะไร?   และ ใคร ได้ชื่อว่าโสดาบัน?   ท่านพระสารีบุตร  กราบทูลว่า  โสตาปัตติยังคะ  มี ๔ ประการ คือ   ๑.  คบสัปบุรุษ(คบคนดี  ผู้มีปัญญา)  สัปบุรุษ กับ สัตบุรุษ ความหมายเหมือนกัน

   ๒.  ฟังพระสัทธรรม   ๓.  ใส่ใจโดยอุบายอันแยบคาย   ๔.  ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม ธรรมเพียงดังกระแส  ได้แก่  อริยมรรค มีองค์ ๘ คือ ความเห็นชอบ, ความดำริ-ชอบ, วาจาชอบ, การงานชอบ, อาชีพชอบ, ความเพียรชอบ, ระลึกชอบ และตั้งมั่นชอบ บุคคลผู้ได้ชื่อว่า โสดาบัน  คือ  ผู้ประกอบด้วยอริยมรรคมีองค์ ๘ ดังกล่าว.
   
  ขอเชิญคลิกอ่านข้อความต่อไปนี้เพิ่มเติมเพื่อความเข้าใจยิ่งขึ้น ครับ

โสตาปัตติยังคะ ๔ ไม่เกี่ยวกับสถานที่   โสตาปัตติยังคะ ๔ สัตบุรุษ พิจารณาอย่างไร...จึงเป็นโยนิโสมนสิการ ? โยนิโสมนสิการ ปฏิบัติธรรม ไม่ใช่การไปทำปฏิบัติ ธรรมที่พระโสดาบันละได้แล้ว [ปหีนสูตร] พระโสดาบัน พระโสดาบัน สามารถตายขณะมีจิตเศร้าหมองเช่นความโกรธได้ไหม เรียนถามเกี่ยวกับ พระโสดาบันปิดประตูอบาย เป็นพระโสดาบัน ทำยากไหมคะ มีข้อปฎิบัติอย่างไรบ้าง ฯลฯ  ...ขออนุโมทนาในกุศลจิตของทุกๆ ท่านครับ...

 
  ความคิดเห็น 3  
 
ups
วันที่ 23 ส.ค. 2553

สาธุ

 
  ความคิดเห็น 4  
 
sotti
sotti
วันที่ 23 ส.ค. 2553

กราบอนุโมทนาครับ

 
  ความคิดเห็น 5  
 
sotti
sotti
วันที่ 23 ส.ค. 2553

ขออนุโมทนา

 
  ความคิดเห็น 6  
 
ผิน
วันที่ 23 ส.ค. 2553

กราบอนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 7  
 
Jans
Jans
วันที่ 24 ส.ค. 2553

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 8  
 
orawan.c
orawan.c
วันที่ 25 ส.ค. 2553

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 9  
 
raynu.p
วันที่ 27 ส.ค. 2553

กราบอนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 10  
 
patcharin
วันที่ 27 ส.ค. 2553

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 11  
 
เมตตา
เมตตา
วันที่ 28 ส.ค. 2553

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็น 12  
 
captpok
วันที่ 28 ส.ค. 2553

ขอบคุณ และขออนุโมทนาครับ

 
เขียนความคิดเห็น กรุณาเข้าระบบ