นั่งลง ณ ที่สมควรส่วนข้างหนึ่ง [การนั่งที่มีโทษ ๖ อย่าง]
 
เมตตา
เมตตา
วันที่  14 ธ.ค. 2552
หมายเลข  14684
อ่าน  867


พระสุตตันตปิฎก มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม ๑ ภาค ๑ - หน้าที่ 277    
การนั่งที่มีโทษ  ๖  อย่าง  บทว่า  นิสีทิ   แปลว่า  เข้าไปนั่งใกล้.  เพราะว่าคนที่เป็นบัณฑิตเข้าไปหาบุคคลผู้ตั้งอยู่ในฐานะเป็นครู  แล้วย่อมนั่งลง  ณ  ที่สมควรส่วนข้างหนึ่ง   เนื่องจากเป็นผู้ฉลาดในที่นั่ง  และพราหมณ์นี้ก็เป็นบัณฑิตคนหนึ่ง ในจำนวนบัณฑิตเหล่านั้น.  เพราะฉะนั้น   จึงนั่งลง ณ ที่สมควรส่วนข้างหนึ่ง. ถามว่า  ก็บุคคลนั่งอย่างไร  จึงชื่อว่านั่งลง ณ ที่สมควรส่วนข้างหนึ่ง ? ตอบว่า  นั่งเว้นโทษของการนั่ง  ๖  อย่าง. ถามว่า   โทษการนั่ง  ๖  อย่างมีอะไรบ้าง  ? ตอบว่า  มีดังนี้คือ :- ๑.  อติทูรํ นั่งไกลเกินไป ๒.  อจฺจาสนฺนํ นั่งใกล้เกินไป ๓.  อุปริวาตํ นั่งในที่เหนือลม ๔.  อุนฺนตฺปฺปเทสํ นั่งในที่สูง ๕. อติสมฺมุขํ นั่งตรงหน้าเกินไป ๖.  อติปจฺฉา นั่งล้ำไปข้างหลังมาก อธิบายว่า   คนที่นั่งในที่ไกลเกินไป  ถ้าประสงค์จะพูดกันก็ต้องพูดด้วยเสียงดัง.  นั่งในที่ใกล้เกินไปก็จะเบียดเสียดท่าน   นั่งในที่เหนือลมก็จะรบกวนท่านด้วยกลิ่นตัว  หากนั่งในที่สูงก็จะเป็นการแสดงความไม่เคารพนั่งตรงหน้าเกินไป  ถ้าประสงค์จะมองดู  (หน้ากัน )  ก็จะต้องจ้องตากันนั่งล้ำข้างหลังมาก ถ้าประสงค์จะมองดู  จะต้องยื่นคอไป  (เหลียว)  ดู.  เพราะเหตุนั้น  พราหมณ์นี้จึงนั่งเว้นโทษแห่งการนั่ง ๖ อย่างนี้เสีย.   เพราะเหตุนั้น  ท่านจึงกล่าวว่า  พราหมณ์นั่งลง ณ ที่สมควรส่วนข้างหนึ่ง.


เขียนความคิดเห็น กรุณาเข้าระบบ