ต้องอาศัยกาลเวลาที่ยาวนานในการอบรมเจริญปัญญา

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตรัสรู้และทรงแสดงสิ่งที่มีจริง อุปการะเกื้อกูลให้สัตว์โลกได้ฟังได้ศึกษา ได้มีความเข้าใจถูกเห็นถูกในสิ่งที่มีจริง ตามความเป็นจริงในสิ่งที่พระองค์ทรงแสดง ซึ่งก็จะต้องเป็นสัตว์โลกผู้สะสมเหตุที่ดีมาแล้ว เคยเห็นประโยชน์ของพระธรรม จึงมีศรัทธา เห็นประโยชน์ของการได้เข้าใจความจริง จึงมีการฟังมีการศึกษา แต่จะไม่เป็นประโยชน์สำหรับผู้ที่ไม่ได้ฟัง ไม่ได้ศึกษาเลยแม้แต่น้อย

ดังนั้น สำหรับผู้ที่มีโอกาสแล้ว ก็ไม่ควรท้อถอย ควรที่จะเพิ่มพูนศรัทธา ความเพียร ความอดทน ความจริงใจ ในการฟัง ในการศึกษาต่อไป เพราะการสะสมปัญญาไปทีละเล็กทีละน้อย ในที่สุดก็ถึงความเจริญสมบูรณ์ ทำให้สามารถรู้แจ้งอริยสัจจธรรม ดับกิเลสตามลำดับขั้นได้ในที่สุด ซึ่งจะต้องอาศัยกาลเวลาที่ยาวนานทีเดียวในการอบรมเจริญปัญญา