ปัญญาสำเร็จจากการฟัง

????ต้องอาศัยการฟังมากๆ ศึกษาสิ่งที่มีจริง ขณะนี้อะไรเป็นสิ่งที่มีจริง เราคงไม่พูดถึงเรื่องราวที่ไม่มีจริง หลับสนิทก็มีจริง เห็นก็มีจริง ได้ยินก็มีจริง แล้วนี่หรือเป็นเรา เพราะเราไม่รู้ว่าเป็นธรรมทั้งหมดนั่นเอง

????ยังขาดไม่ได้คือการฟังพระธรรม และไตร่ตรองพิจารณาทีละเล็กทีละน้อย ถึงแม้ธรรมเป็นสิ่งที่ยาก รู้ได้ยาก เพราะเราไม่คุ้นเคยกับธรรม และคุ้นเคยกับความเป็นสัตว์ บุคคล ตัวตน

????เห็นทันทีก็รู้เลยว่านีคืออะไร อยู่ที่ไหน แต่ทั้งๆ ที่ต้องมีสิ่งที่ปรากฏทางตาให้รู้ก่อน แต่ความที่เราไม่รู้ลักษณะธรรมที่ปรากฏแต่ละทาง จึงยึดถือสิ่งเหล่านี้ว่าเป็นเรา

????เพราะฉะนั้น การฟังเป็นหนทางเดียว ฟังเพื่อเข้าใจในสิ่งที่กำลังฟัง และรู้ถึงความเป็นธรรม เป็นสิ่งที่เป็นไปได้ ดูเหมือนยาก แต่ก็เป็นสิ่งที่เป็นไปได้ เพราะว่าสิ่งเหล่านี้มีจริง และทนต่อการพิสูจน์

????ปัญญาสำเร็จจากการฟัง

บ้านธัมมะ ๑ มิ.ย. ๕๔