กว่าจะเข้าใจคำว่า นิมิต
ผู้ฟัง ขอให้ช่วยอธิบายคำว่า “นิมิต” หมายความว่าอะไร
ท่านอาจารย์ สภาพธรรมเกิดแล้วดับใช่ไหม และสภาพธรรมก็เกิดดับสืบต่ออยู่เรื่อยๆ อะไรกำลังปรากฏขณะนี้เป็นสภาพธรรมที่เกิดดับหรือว่าเป็นสิ่งหนึ่งสิ่งใด
ผู้ฟัง เป็นสภาพธรรมที่เกิดดับ
ท่านอาจารย์ เข้าใจขั้นฟัง แน่นอนว่าสภาพธรรมเกิดแล้วก็ดับไป ไม่กลับมาอีกสักอย่างเดียว แต่เดี๋ยวนี้สภาพธรรมกำลังเกิดดับ ปรากฏการเกิดดับ หรือว่าอะไรปรากฏ
ผู้ฟัง ไม่ได้ปรากฏการเกิดดับ
ท่านอาจารย์ แล้วอะไรปรากฏ
ผู้ฟัง แข็งปรากฏ
ท่านอาจารย์ แข็งปรากฏ แล้วแข็งเกิดดับหรือไม่
ผู้ฟัง ไม่ได้ประจักษ์ แต่ตอบตามที่เรียนมา
ท่านอาจารย์ ตามที่เรียนมา ตามที่พระผู้มีพระภาคทรงแสดง ตามที่พระองค์ทรงตรัสรู้ นั่นคือความจริง ถูกต้องไหม แต่ตามความเป็นจริงของแต่ละคนขณะนี้อะไรปรากฏ ทางตานี่อะไรปรากฏ
ผู้ฟัง ก็เป็นท่านอาจารย์ เป็นดอกไม้
ท่านอาจารย์ นั่นคือนิมิต ถ้าจะรู้ว่านิมิตคืออะไร เมื่อไร อะไรกำลังปรากฏ ไม่ใช่ลักษณะของรูปธรรมหนึ่งซึ่งเกิดแล้วก็ดับไปสืบต่อ แต่ว่าปรากฏเหมือนเป็นสิ่งหนึ่งสิ่งใดที่เที่ยง นี่คือนิมิต เพราะฉะนั้นจะเข้าใจคำว่า “นิมิต” ตามลำดับขั้น ก่อนฟังธรรมไม่เห็นมีนิมิตอะไรเลย นอกจากเวลาฝัน ใช่ไหม ฝันถึงสิ่งที่ไม่มีจริงๆ ในขณะนั้นจึงบอกว่า นิมิต คือ ฝัน เพราะว่าไม่ใช่มีสิ่งที่มีจริงในขณะที่ฝันเลย เพราะฉะนั้น ทั่วๆ ไป เข้าใจฝันว่าเป็นนิมิต แต่ในขณะนี้เองก็มีนิมิตของนามธรรม และรูปธรรมซึ่งเกิดดับสืบต่อกัน
กว่าจะเข้าใจคำว่า "นิมิต" มากขึ้นตามลำดับขั้น ก็ต้องเปรียบเทียบขณะที่ยังไม่ได้ฟังธรรมเลย นิมิตคือแค่ฝัน แต่จริงๆ ขณะนี้ไม่ได้เข้าใจความเป็นนิมิตเลย แต่เมื่อได้ฟังธรรมเข้าใจแล้ว จะรู้ว่าสิ่งที่ปรากฏ นิมิตของนามธรรม และรูปธรรมปรากฏ เพราะการเกิดดับเร็วมาก และแต่ละลักษณะของนามธรรม และรูปธรรมที่ดับแล้วไม่กลับมาอีก แล้วอะไรเหลือ การสืบต่อจนปรากฏเหมือนกับว่ามีสิ่งหนึ่งสิ่งใด
แต่ละคำองค์พระศาสดา จักศึกษาจนเข้าใจ หนักแน่นไม่หวั่นไหว ด้วยเข้าใจในอนัตตา กราบอาจารย์สุจินต์ให้ เมตตาได้ทุกเวลา อีกเปี่ยมความกรุณา น้อมศรัทธาอาจารย์เทอญ
"อยู่ในโลกของนิมิตไปตลอดชาติทุกชาติ
สุขทุกข์กับความฝัน ฝันว่ามีคน ฝันว่ามีสิ่งนั้นสิ่งนี้จริงๆ
นิมิตของชาติก่อนดับไปหมด หาอีกไม่ได้
สุขทุกข์ที่ชาติก่อนสำคัญเหลือเกิน ก็เหมือนชาตินี้ สุขบ้าง
ทุกข์บ้าง กับนิมิต กับเรื่องราวต่างๆ กับคนนั้นกับคนนี้ แต่จริงๆ
แล้วไม่เหลือ และไม่มีในชาติก่อนฉันใด
ขณะนี้เดี๋ยวนี้ก็จะเป็นชาติก่อนของชาติหน้า พอถึงชาติหน้า
ก็จะรู้ได้ว่าหลงสุขหลงทุกข์กับเรื่องราวนิมิตต่างๆ ที่ปรากฏ ทางตา
หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ..หลงสุขหลงทุกข์กับนิมิตด้วยความคิด
เพราะไม่รู้ความจริงว่าแท้ที่จริงแล้วเป็นสภาพธรรมที่มีปัจจัยเกิดแล้วก็ดับไป"
ออกจากโลกของเรื่องราวไม่ได้เลยเพราะไม่รู้ความจริงของนิมิตที่ปรากฏ
สำนึกคุณค่าของชาตินี้ที่ได้ฟังคำจริงจากท่านผู้แสดงคำของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยละอียดยิ่ง
น้อมกราบระลึกพระคุณในกุศลนั้นอันสูงยิ่งค่ะ