Print 
สหชาตาธิปติและอิทธิบาท
 
papon
papon
วันที่  1 ธ.ค. 2558
หมายเลข  27276
อ่าน  606

เรียนอาจารย์ทั้งสองท่าน

   "สหชาตาธิปติปัจจัยและอิทธิบาท" ขอความอนุเคราะห์อาจารย์ช่วยกรุณาให้คำอธิบายในทั้งสองคำด้วยครับว่าทำไมมีรายละเอียดเหมือนกันครับ ขอบพระคุณและขออนุโมทนาครับ

 


  ความคิดเห็นที่ 1  
 
paderm
paderm
วันที่ 2 ธ.ค. 2558 06:54 น.

 ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น 

         

     อธิปติ หมายความถึงธรรมที่เป็นหัวหน้า เป็นธรรมที่ชักจูงให้สภาพธรรมอื่นเกิดขึ้น และเป็นไปตามกำลังของตน.

     ส่วนคำว่า สหชาตาธิปติ หมายถึง ธรรมที่เป็นหัวหน้า ที่ชักจูงให้สภาพธรรมที่เกิดร่วมกันเป็นไปตามกำลังของตน

     ประโยชน์ ของการฟังพระธรรมศึกษาพระธรรม คือ เข้าใจความจริง  แม้แต่ในเรื่องของปัจจัย ซึ่งละเอียดลึกซึ้งอย่างยิ่งนั้น ก็เพื่อเข้าใจถึงความเป็นจริงของธรรม ที่เกิดขึ้นเป็นไปตามเหตุปัจจัย  ไม่ได้เกิดขึ้นเองลอย ๆ   ย่อมเกิดขึ้นเป็นไปตามเหตุปัจจัย ไม่อยู่ในอำนาจบังคับบัญของใครทั้งสิ้น  

     ค่อย ๆ ฟัง ค่อย ๆ ศึกษาพิจารณาไตร่ตรองในความเป็นจริงของธรรม ความเข้าใจก็จะค่อย ๆ เจริญขึ้น   ทั้งหมดทั้งปวงที่ได้ยินได้ฟัง นั้น ก็เพื่อเข้าใจถึงความไม่ใช่เรา คือ เป็นธรรมที่มีจริง ๆ ที่เกิดขึ้นเป็นไปตามเหตุปัจจัย เท่านั้นไม่ใช่เรา ครับ

     ยกตัวอย่างเช่น  ขณะที่โลภมูลจิตเกิดขึ้นนั้น  เป็นอกุศลจิต  ขณะที่อกุศลจิตเกิดขึ้น ไม่มีปัญญาอย่างแน่นอน ก็ขึ้นอยู่กับว่าขณะนั้น จะมีฉันทะ เป็นใหญ่ หรือ มีวิริยะเป็นใหญ่ หรือ มี จิตตะ เป็นใหญ่

     จิตตะ เป็นจิตที่มีกำลัง   เป็นกุศลก็ได้ เป็นอกุศล ก็ได้  แต่ถ้าเป็นวิมังสา (ปัญญา) แล้ว เป็นโสภณธรรม เท่านั้น  จะไม่เกิดกับจิตชาติอกุศลเลย   ครับ

ขอเชิญคลิกอ่านข้อความเพิ่มเติมจากคำบรรยายของท่านอาจารย์สุจินต์ ฯ ได้ที่นี่ครับ

สหชาตาธิปติปัจจัยกับกิจการงานในชีวิต

     อิทธิบาท  ธรรม เป็นเรื่องที่ละเอียด  และที่สำคัญไม่ใช่เป็นเรื่องทำหรือเป็นเรื่องใช้  แต่ควรศึกษาให้เข้าใจจริง ๆ  แม้แต่ธรรมในหมวดของอิทธิบาท ๔  ก็เช่นเดียวกัน ซึ่งเป็นธรรมที่มีจริง  อิทธิบาท ๔ ได้แก่  ฉันทะ  สภาพธรรมที่พอใจเป็นไปในกุศลธรรม,  วิริยะ  ความเพียรเป็นไปในกุศลธรรม  เป็นไปในการอบรมเจริญปัญญา,  จิตตะ ซึ่งเป็นกุศลจิตที่ประกอบด้วยปัญญา  และ วิมังสา  คือ ปัญญาที่เข้าใจถูกเห็นถูกตามความเป็นจริง  อิทธิบาททั้ง ๔ ประการ  เป็นบาทหรือเป็นเครื่องให้ถึงซึ่งความสำเร็จ  ความสำเร็จในที่นี้หมายถึง สำเร็จเป็นฌานขั้นต่าง ๆ  ถ้าเป็นไปในการอบรมเจริญสมถภาวนาสามารถข่มกิเลสได้  แต่ไม่สามารถดับได้ และเป็นไปเพื่อได้ฤทธิ์ต่าง ๆ แต่ถ้าเป็นไปในการอบรมเจริญปัญญา  ก็สามารถทำให้บรรลุถึงความเป็นพระอริยบุคคลขั้นต่าง ๆ ตั้งแต่พระโสดาบันถึงพระอรหันต์  เพราะอิทธิบาททั้ง ๔ ประการนั้น เป็นฝักฝ่ายในการรู้แจ้งอริยสัจจธรรม   เป็นธรรมขั้นสูงที่จะต้องเริ่มสะสมอบรมตั้งแต่เบื้องต้นด้วยการสะสมปัญญาจากการฟังพระธรรม ศึกษาพระธรรม ในชีวิตประจำวัน ครับ                          

ขอเชิญคลิกอ่านข้อความเพิ่มเติมได้ที่นี่ครับ  
การเจริญอิทธิบาทดีแล้วเป็นอย่างไร 
 
อิทธิบาท ๔
อิทธิบาท ๔        

ทำไมผู้เจริญอิทธิบาท ๔ ถึงสามารถดำรงชีพได้หนึ่งกัปหรือมากกว่าได้                              
เรียนถามเรื่องจิตตะและวิมังสาในอิทธิบาท                            

ขออนุโมทนา

 
  ความคิดเห็นที่ 2  
 
khampan.a
khampan.a
วันที่ 2 ธ.ค. 2558 12:19 น.

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

 สหาชาตาธิปติ คือ สภาพธรรมที่เป็นใหญ่ในหมู่ของสหชาตธรรมซึ่งเป็นสภาพธรรมที่เกิดร่วมกัน สภาพธรรมที่เป็นใหญ่ในขณะนั้น จะต้องเป็นสภาพธรรมหนึ่งสภาพธรรมใด ในสหชาตาธิปติปัจจัย ๔ คือ ฉันทะ (ความพอใจ) วิริยะ (ความเพียร) จิตตะ (จิตที่มีกำลัง ประกอบด้วยเหตุ ๒ ขึ้นไป) และ วิมังสา คือ ปัญญา 
 อิทธิบาท ๔ คือ ฉันทะ (ฉันทเจตสิก ที่เป็นไปในกุศล ที่ประกอบด้วยปัญญา) วิริยะ(วิริยเจตสิก ความเพียรที่เป็นไปในกุศล ที่ประกอบด้วยปัญญา) จิตตะ (จิตที่มีกำลัง ที่ประกอบด้วยปัญญา) และ วิมังสา (ปัญญาเจตสิก ที่รู้สภาพธรรม ตามความเป็นจริง) ทั้ง ๔ ประการนี้ ต้องเป็นกุศล ที่เป็นขั้น สมถภาวนา ที่เป็นฌานขั้นต่าง ๆ และในขั้นวิปัสสนาภาวนาครับ ครับ
ขอเชิญคลิกศึกษาเพิ่มเติมได้ที่นี่ครับ
อธิปติปัจจัย กับ อิทธิบาท ๔
...ขออนุโมทนาในกุศลจิตของทุกๆท่านครับ...

 
  ความคิดเห็นที่ 3  
 
papon
papon
วันที่ 2 ธ.ค. 2558 15:35 น.

ขอบพระคุณ และขออนุโมทนาครับ

 
  ความคิดเห็นที่ 4  
 
kullawat
วันที่ 3 ธ.ค. 2558 13:06 น.

ขอบพระคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็นที่ 5  
 
peem
วันที่ 3 ธ.ค. 2558 14:24 น.

ขอบพระคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  ความคิดเห็นที่ 6  
 
ํํญาณินทร์
ํํญาณินทร์
วันที่ 23 ก.พ. 2559 10:31 น.

กราบขอบพระคุณมากครับ และขออนุโมทนา สาธุ สาธุ สาธุ ครับ

 
เขียนความคิดเห็น กรุณาล็อกอินเข้าสู่ระบบ