ฟังธรรมมานาน แต่ไม่เคยมีสติ
สนทนาธรรม ที่ บ้านธัมมะ ลำพูน
วันที่ ๑๗ มกราคม พ.ศ. ๒๕๖๐
ผู้ฟัง ก็ฟังท่านอาจารย์มานานแล้วก็มีความรู้สึกก็เข้าใจ แต่ว่าไม่เคยที่จะมีสติระลึกรู้ได้เลยว่าสิ่งที่เห็นเป็นธรรม เป็นจริง เกิดแล้วดับ
ท่านอาจารย์ ก็เป็นความเข้าใจถูก สติไม่เกิด ก็รู้ว่าไม่เกิด ดีกว่าคนที่คิดว่าเกิดแล้ว ทั้งๆ ที่สติไม่เกิด ก็ไปหลงเข้าใจว่าสติเกิดแล้ว
ผู้ฟัง ก็เลยสงสัยว่า เราศึกษามา คิดอย่างนี้ถูกทางหรือเปล่า บางคนก็บอกว่าคิดมากไป ไม่สามารถที่จะรู้อย่างนั้นได้ เชื่อไปก่อนแล้วกัน อะไรอย่างนี้
ท่านอาจารย์ ไม่ถูกต้อง เพราะเหตุว่าต้องฟัง แล้วเข้าใจ เข้าใจแล้ว จะไม่ถามใครเลยเพราะว่าเข้าใจจริงๆ
ผู้ฟัง ท่านอาจารย์กำลังจะสรุปว่าก็ให้ฟังต่อไป ใช่ไหม
ท่านอาจารย์ ถูกต้อง ตลอดชาติ และไม่ใช่ชาติเดียว บารมี ๑๐ คิดดู ถ้าไม่มีบารมีจะมีการเข้าใจสภาพธรรมที่กำลังปรากฏได้อย่างไร ปัญญามีแค่ไหน
ผู้ฟัง แค่เข้าใจเท่าที่ฟัง
ท่านอาจารย์ ก็ต้องเป็นแค่นี้ ปัญญาแค่นี้ก็ต้องอยู่แค่นี้ จะไปไหน โลภะมาก อยากมีปัญญามากกว่านี้แน่ๆ โลภะเป็นสิ่งที่เห็นยากที่สุด แอบแฝงอยู่ โดยไม่รู้ตัวเลยว่ากำลังเป็นโลภะ
ก่อนฟังธรรม มีโลภะในรูปอยากได้สิ่งที่สวยๆ งามๆ เสื้อผ้าอาภรณ์ เครื่องใช้ต่างๆ ติดข้องในเสียง ที่จะไม่มีโลภะเป็นไปไม่ได้เลย เพราะไม่รู้ความจริงว่า แท้ที่จริงไม่ว่าจะพอใจอะไร สิ่งนั้นดับแล้ว ไม่กลับมาอีก เท่ากับว่าความว่างเปล่า จากที่ไม่มี แล้วมีชั่วคราว แล้วก็ดับไปไม่เหลือเลย ไม่มีเลย แต่ก็หลงเข้าใจว่ายังอยู่ เพราะว่าการเกิดสืบต่อของสภาพธรรมไม่ขาดสาย ทำให้ปรากฏเหมือนว่าเหมือนเดิม
กว่าจะเข้าใจจริงๆ ความเข้าใจจริงๆ ต่างหากที่ค่อยๆ เข้าใจ เท่าที่จะเข้าใจได้ ทุกครั้งที่ได้ฟังธรรมทีละเล็กทีละน้อย ทีละเล็กทีละน้อย เพราะนั่นเป็นปัญญาซึ่งเป็นอนัตตา ไม่มีใครสามารถไปบอกปัญญาให้เร็วๆ ช้าอยู่ทำไม เข้าใจเร็วๆ เป็นไปไม่ได้
แต่ว่าสามารถที่จะเข้าใจว่า ธรรมทั้งหลายเป็นอนัตตา คนที่ได้ฟังธรรมแล้วไม่มีอกุศลหรือ มีก็รู้ว่ามี บังคับบัญชาไม่ได้ ฟังธรรมแล้วเข้าใจไหม เข้าใจก็เป็นอนัตตา บังคับบัญชาไม่ได้ เพราะฉะนั้น ที่ว่าเราก็เป็นทั้งกุศล และอกุศลที่เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยแล้วก็ดับไป นี่อย่างคร่าวๆ แต่ทั้งหมด เห็น ได้ยินพวกนี้ ทั้งหมดเลย ตั้งแต่เกิดจนตาย เป็นธรรมทั้งหมด
