กิเลสเป็นอาจารย์และศิษย์
 
paderm
paderm
วันที่  25 ส.ค. 2554
หมายเลข  19572
อ่าน  985

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สฬายตนวรรค เล่ม ๔ ภาค ๑ - หน้าที่ 282

                ๖.  อนันเตวาสิกานาจริยสูตร

ว่าด้วยผู้ประพฤติพรหมจรรย์อยู่เป็นทุกข์และเป็นสุข

            [๒๓๖]    ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย   ภิกษุอยู่ประพฤติพรหมจรรย์นี้อัน

ไม่มีอันเตวาสิก   ไม่มีอาจารย์    ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย   ภิกษุยังมีอันเตวาสิก

ยังมีอาจารย์อยู่เป็นทุกข์  ไม่สำราญ    ส่วนภิกษุไม่มีอันเตวาสิก  ไม่มีอาจารย์

อยู่เป็นสุขสำราญ      ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย      ก็ภิกษุยังมีอันเตวาสิก     ยังมี

อาจารย์  ย่อมอยู่เป็นทุกข์  ไม่สำราญเป็นไฉน.   ธรรมทั้งหลายอันเป็นบาป

เป็นอกุศล    คือ    ความดำริอันฟุ้งซ่านอันเป็นเครื่องประกอบสัตว์ไว้ในภพ

ย่อมบังเกิดขึ้นแก่ภิกษุในศาสนานี้    เพราะเห็นรูปด้วยจักษุ    อกุศลธรรม

เหล่านั้นย่อมอยู่ภายในของภิกษุนั้น   เพราะอกุศลธรรมอยู่ภายในของภิกษุ

นั้น     เหตุนั้นเราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า    มีอันเตวาสิก      เพราะอกุศลธรรม

อันลามกเหล่านั้นย่อมครอบงำภิกษุนั้น      เหตุนั้นเราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า

มีอาจารย์   อีกประการหนึ่ง   อกุศลธรรมอันลามก   คือ   ความดำริฟุ้งซ่าน

เป็นเครื่องประกอบสัตว์ไว้ในภพ      ย่อมเกิดขึ้นแก่ภิกษุ     เพราะฟังเสียง

ด้วยหู... เพราะสูดกลิ่นด้วยจมูก... เพราะลิ้มรสด้วยลิ้น . . . เพราะถูกต้อง

โผฏฐัพพะด้วยกาย. . . เพราะรู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจ  อกุศลธรรมเหล่านั้น

อยู่ภายในของภิกษุนั้น    เพราะอกุศลธรรมอันลามกเหล่านั้นอยู่ภายในของ

ภิกษุนั้น   เหตุนั้น  เราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า  มีอันเตวาสิก  เพราะอกุศลธรรม

อันลามกเหล่านั้นย่อมครอบงำภิกษุนั้น      เหตุนั้นเราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า

มีอาจารย์    ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย    ภิกษุผู้มีอันเตวาสิก   มีอาจารย์   ย่อมอยู่

เป็นทุกข์  ไม่สำราญ  อย่างนี้เลย.

            [๒๓๗]    ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย     ก็ภิกษุผู้ไม่มีอันเตวาสิก    ไม่มี 

อาจารย์  ย่อมอยู่เป็นสุข  สำราญอย่างไร.  ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  อกุศลธรรม

อันลามก     คือ     ความดำริฟุ้งซ่าน     เป็นเครื่องประกอบสัตว์ไว้ในภพ

ไม่เกิดขึ้นแก่ภิกษุในธรรมวินัยนี้    เพราะเห็นรูปด้วยจักษุ   อกุศลธรรมอัน

ลามกเหล่านั้น   ไม่อยู่ในภายในของภิกษุนั้น   เพราะอกุศลธรรมอันลามก

ไม่อยู่ในภายในของภิกษุนั้น    เหตุนั้น    เราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า  ไม่มีอัน-

เตวาสิก   เพราะอกุศลธรรมอันลามกไม่ครอบงำภิกษุนั้น   เหตุนั้น   เราจึง

เรียกภิกษุนั้นว่า   ไม่มีอาจารย์    อกุศลธรรมอันลามก   คือ   ความดำริอัน

ฟุ้งซ่าน  เป็นเครื่องประกอบสัตว์ไว้ในภพ   ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่ภิกษุ   เพราะ

ฟังเสียงด้วยหู  เพราะสูดกลิ่นด้วยจมูก  เพราะลิ้มรสด้วยลิ้น  เพราะถูกต้อง

โผฏฐัพพะด้วยกาย       เพราะรู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจ      อกุศลธรรมอัน

ลามกเหล่านั้น   ไม่อยู่ในภายในของภิกษุนั้น   เพราะอกุศลธรรมอันลามก

ไม่อยู่ในภายในของภิกษุนั้น   เหตุนั้น   เราจึงเรียกภิกษุนั้นว่า   ไม่มีอัน-

เตวาสิก   เพราะอกุศลธรรมอันลามกไม่ครอบงำภิกษุนั้น   เหตุนั้น   เราจึง

เรียกภิกษุนั้นว่า  ไม่มีอาจารย์  ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  ภิกษุผู้ไม่มีอันเตวาสิก

ไม่มีอาจารย์    ย่อมอยู่เป็นสุขสำราญ   ด้วยประการอย่างนี้แล   ดูก่อนภิกษุ

ทั้งหลาย    ภิกษุอยู่ประพฤติพรหมจรรย์อันไม่มีอันเตวาสิก    ไม่มีอาจารย์

ดังนี้    ภิกษุผู้มีอันเตวาสิก  มีอาจารย์  ย่อมอยู่เป็นทุกข์  ไม่สำราญ  ( ส่วน )

ผู้ไม่มีอันเตวาสิก   ไม่มีอาจารย์   ย่อมอยู่เป็นสุขสำราญ  ดังนี้แล.

                              จบ อนันเตวาสิกานาจริยสูตรที่  ๖



  ความคิดเห็นที่ 1  
 
paderm
paderm
วันที่ 25 ส.ค. 2554

 

อรรถกถาอันเตวาสิกสูตรที่  ๖  เป็นต้น 

            ในอันเตวาสิกสูตรที่ ๖   มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.

            บทว่า   อนนฺเตวาสิก   ได้แก่เว้นจากกิเลสอันอยู่ในภายใน.    บทว่า

อนาจริยก  ได้แก่เว้นจากกิเลสอันมาจากภายนอก. บทว่า อนฺตสฺส  วสนฺติ

ได้แก่   ย่อมอยู่ในภายในของผู้นั้น.   บทว่า   เต  น  สมุทาจรนฺติ  ความว่า

อกุศลธรรมเหล่านั้น  ย่อมครอบงำ  ท่วมทับ  ผู้นั้น  หรือให้ผู้นั้นสำเหนียก

กิเลสเหล่านั้นชื่อว่าเป็นอาจารย์ของเขา     ด้วยอรรถว่าอบรม    กล่าวคือให้

สำเหนียกดังนี้ว่า    จงทำเวชกรรมอย่างนี้    จงทำทูตกรรมอย่างนี้.    กิเลส

เหล่านี้    ย่อมชื่อว่า   เป็นอาจารย์ดังนี้.   อธิบายว่า   ภิกษุเป็นผู้อันอาจารย์

เหล่านั้นทำให้เลื่อมใส.     คำที่เหลือในที่นี้   พึงทราบโดยนัยดังกล่าวแล้ว

นั่นแล.   สูตรที่  ๗  มี่นัยดังกล่าวแล้วแล.

                           จบ  อรรถกถาอันเตวาสิกสูตรที  ๖ - ๗

 
  ความคิดเห็นที่ 2  
 
ผู้ร่วมเดินทาง
ผู้ร่วมเดินทาง
วันที่ 28 ส.ค. 2554

ขอบพระคุณและขออนุโมทนาครับ

 
  ความคิดเห็นที่ 3  
 
เซจาน้อย
วันที่ 18 มี.ค. 2555

  ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ขอบพระคุณ และขออนุโมทนาอ.ผเดิมและคุณผู้ร่วมเดินทางด้วยครับ

 
  ความคิดเห็นที่ 4  
 
ใหญ่ราชบุรี
ใหญ่ราชบุรี
วันที่ 20 ม.ค. 2557

สาธุ สาธุ สาธุ อนุโมทามิ

ขอบพระคุณเป็นอย่างยิ่งค่ะ

 
  ความคิดเห็นที่ 5  
 
papon
papon
วันที่ 14 ก.ค. 2557

ขอบพระคุณ และขออนุโมทนาครับ

 
เขียนความคิดเห็น กรุณาล็อกอินเข้าระบบ