สุราเมรัย [มังคลทีปนีแปล]
 
paderm
paderm
วันที่  21 ก.พ. 2553
หมายเลข  15554
อ่าน  3,887

มังคลัตถทีปนีแปล เล่ม ๓ - หน้าที่ 179

[แก้สุราเมรัย]

   [๑๖๕]  วัตถุเป็นเหตุความเมา ๑๐ อย่าง  ด้วยสามารถ แห่งสุรา ๕ อย่าง  และเมรัย ๕ อย่าง  ชื่อว่าน้ำเมา. สมตามคำที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ในวิภังค์แห่งสุราปาน ๑ สิกขาบท  ว่า  "สุราแป้ง สุราขนม สุราข้าวสุก สุราใส่เชื้อ สุราผสมเครื่องปรุง  ชื่อว่า สุรา น้ำดองดองไม้ น้ำดอกไม้ผลไม้  น้ำดอกน้ำหวาน น้ำดองน้ำอ้อย  น้ำดองผสมเครื่องปรุง ชื่อว่าเมรัย."   

   [๑๖๖] ฎีกาชื่อสารัตถ ๒ ทีปนี  และฎีกาสิคาลสูตร  ว่า "สุราที่เขาใส่แป้งลงในภาชนะแล้ว เติมน้ำพอเหมาะแก่แป้งนั้นขยำ ทำ ชื่อว่าสุราแป้ง.  สุราที่เขาใส่ขนมก็ดี  ข้าวสุกก็ดี  ลงในภาชนะแล้ว  เติมน้ำพอเหมาะแก่ขนมหรือข้าวสุกนั้น  แล้วขยำทำอย่างนั้น   ท่านเรียกว่าสุราขนม  สุราข้าวสุก. ก็พืชของสุรานั้น  ชื่อว่าเชื้อ.   สุราที่เขาใส่เชื้อที่เรียกว่าแป้งเหล้าบ้าง  ทำ  ชื่อว่าสุราใส่เชื้อ. สุราที่เขาผสมด้วยเครื่องปรุงต่างๆ   มีผลสมอไทย และเมล็ดพันธุ์ผักกาด เป็นต้นชื่อว่า  สุราผสมเครื่องปรุง."  ฎีกาวิมติวิโนทนี  ว่า  "สุราที่เขาใส่วัตถุมีแป้งและขนมเป็นต้นแล้ว  ใส่เชื้อสุรามีหน่อข้าวเปลือกเป็นต้น  ที่นับว่าเชื้อทำ ชื่อว่าสุราใส่เชื้อ. สุราประกอบด้วยเครื่องปรุงหลายอย่าง  มีเมล็ดพันธุ์ผักกาดเป็นต้น  ชื่อว่า สุราผสมเครื่องปรุง."

   อรรถกถาขุททกปาฐะ ว่า  "สุราและเมรัยทั้ง ๒ อย่างนั่นแล  ชื่อว่าน้ำเมา  เพราะอรรถกถว่าเป็นที่ตั้งแห่งความเมา,  ก็หรือ ปานะอะไรๆ   แม้อย่างอื่น  อันเป็นที่ตั้งแห่งความเมา  มีอยู่  ปานะนั้นก็ชื่อว่ามัชชะ,  บุคคลเป็นผู้มึนเมาแล้ว  เพราะปานะใดอันตนดื่มแล้วปานะนี้  พระผู้มีพระภาคตรัสเรียกว่า  มัชชะ."  อรรถกถาอามกธัญญเปยยาล ในมหาวรรค สังยุตตนิกาย ว่า"สุราและเมรัยทั้ง อย่างนั้นนั่นแล หรือปานะแม้อย่างอื่น ซึ่งพ้นจากสุราและน้ำดอง อันเป็นที่ตั้งแห่งความาเมา  ชื่อว่า  มัชชะ."   ฎีกาอามกธัญญเปยยาลนั้น  ว่า  "บทว่า สุราสววินิมุตฺตํ  คือพ้นจากสุราและเมรัยตามที่กล่าวแล้ว."


Tag  สุราเมรัย
เขียนความคิดเห็น กรุณาเข้าระบบ