ธรรมเตือนใจ สงสารคนทำชั่ว

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น


ธรรมเตือนใจ : สงสารคนทำชั่ว

[เล่มที่ 57] พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ทุกนิบาตชาดก เล่ม ๓ ภาค ๓- หน้าที่ ๒๙๓

“ท่านอย่าได้ทำบาปนะ
บาปใดอันท่านทำไว้
บาปนั้น
จะเผาผลาญท่านในภายหลัง”
(พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก จุลลนันทิยชาดก)

ส่วนใหญ่สงสารคนที่ถูกทำร้ายถูกประทุษร้าย แล้วคนที่ทำร้ายประทุษร้ายผู้อื่นล่ะ เราคิดอย่างไรกับเขา? เป็นที่น่าพิจารณาว่า คนๆ นั้นหรือใครก็ตามจะไม่ถูกทำร้ายจะไม่ถูกประทุษร้ายเลย ถ้าผู้นั้นไม่เคยทำอกุศลกรรมมาก่อน เพราะการถูกทำร้ายถูกประทุษร้ายหรือถูกเบียดเบียน ต้องมาจากเหตุคืออกุศลกรรมที่ตนเองได้เคยทำแล้วในอดีตถึงคราวให้ผลซึ่งไม่อาจจะหลีกหนีพ้นได้

สำหรับคนที่ทำร้ายประทุษร้ายผู้อื่น เขาจะไม่ทำอย่างนั้นเลยถ้าไม่มีกิเลส (เครื่องเศร้าหมองของจิต มี โลภะ โทสะ โมหะ เป็นต้น) แต่ที่เป็นเช่นนี้ก็เพราะกิเลสที่เขาสะสมนั่นเอง เมื่อเหตุปัจจัยพร้อม กิเลสก็เกิดขึ้นทำกิจหน้าที่

ดังนั้น คนที่ทำร้ายประทุษร้ายผู้อื่น น่าสงสารไหม? เพราะเขากำลังทำเหตุที่ไม่ดีคือทำอกุศลกรรมที่จะทำให้ตนเองได้รับผลที่ไม่ดีในภายหน้า เมื่อเป็นเช่นนี้ ควรโกรธควรกระหน่ำซ้ำเติม หรือว่า ควรเห็นใจสงสารเขา? เพราะถ้าเราโกรธเขา เราก็ไม่ดีเหมือนเขาแล้วในขณะนั้น แต่ควรเห็นใจควรสงสาร ไม่ควรเพิ่มอกุศลให้กับตนเอง

พระธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง เป็นเครื่องเตือนที่ดีในชีวิตประจำวัน ไม่มีแม้แต่บทเดียวที่จะส่งเสริมให้ใครเกิดอกุศล ครับ

... ยินดีในกุศลของทุกๆ ท่านด้วยครับ ...