กำจัดความมืดคืออวิชชาด้วยสัมมาทิฏฐิ
* ข้อความในพระไตรปิฎก มีว่า
- อวิชชา ชื่อว่า ตมะ คือ ความมืด
- อวิชชา ทำให้มืดมิด ลุ่มหลง มีภัยมาก
- ไปด้วยอวิชชาคือประกอบด้วยความไม่รู้ ไม่มีญาณ เป็นผู้มืดดังคนตาบอด
* อวิชชาคือความไม่รู้ สภาพธรรมคือโมหเจตสิก เป็นอกุศลเจตสิกที่เป็นต้นตอของอกุศลธรรมทั้งหลาย
* เมื่ออวิชชาคือโมหะ เกิดกับจิตขณะใด ย่อมปรุงแต่งให้จิต (และเจตสิก) ที่เกิดร่วมกันในขณะนั้น เป็นไปด้วยความมืด ความหลง เพราะไม่เข้าใจลักษณะของธรรมคือสิ่งที่กำลังปรากฏตามความเป็นจริง
* ดังนั้น ในชีวิตประจำวัน ซึ่งมากไปด้วยอกุศล จึงเป็นไปด้วยอวิชชา เหมือนคนตาบอด เพราะแม้จะมีสิ่งที่ปรากฏกับจิต แต่ก็ไม่รู้ ไม่เข้าใจตามความเป็นจริงเลย และยังสามารถเป็นเหตุให้ประพฤติทุจริตต่างๆ ซึ่งทำให้เกิดทุกข์ โทษ ภัย ต่อไปได้
* ขณะที่อวิชชาเกิด นอกจากจะมืดแล้ว ยังถูกใส่เข้าไปในกรงกิเลสอีกด้วย เพราะในขณะจิตที่มีโมหะเกิด ก็จะมีกิเลส เช่น อหิริกะ (ความไม่ละอายต่อความเป็นอกุศล) อโนตตัปปะ (ความไม่เกรงต่อความเป็นอกุศล) อุทธัจจะ (ความไม่สงบ) เป็นต้น และกิเลสทั้งหมด ที่เกิดในขณะนั้น จิตใจจึงเป็นไปกับกิเลสอกุศลต่างๆ
* ข้อความในพระไตรปิฎกมีว่า "กำจัดความมืดคืออวิชชาด้วยสัมมาทิฏฐิ" ก็คือความเห็นถูก ซึ่งก็คือปัญญา (วิชชา) ที่เข้าใจลักษณะของธรรมที่ปรากฏตามความเป็นจริงในขณะนี้ เป็นหนทางเดียวที่จะขจัดความไม่รู้และกิเลสอกุศลทั้งหลายต่อไป
โดย อ.อรรณพ หอมจันทร์
อ่านหัวข้ออื่นๆ คลิกที่นี่ ... คติธรรม
กราบนอบน้อมพระรัตนตรัยด้วยเศียรเกล้า
ทุกครั้งที่ได้ฟังคำจริง ทุกประโยคที่ทำให้เกิดความรู้เรื่องราวของสิ่งที่มีจริง ทุกคำที่ทำให้ได้ไตร่ตรอง สะสมความเข้าใจความจริงเพิ่มขึ้น แม้เกิดทีละน้อยๆ ๆ แต่มีคุณค่ามหาศาล
จึงขออนุญาตแบ่งปันคำที่มีคุณค่าจากปัญญาผู้เป็นท่านอาจารย์ของศิษย์ เพื่อบูชาพระคุณพระรัตนตรัย ค่ะ
???? ฟังพระธรรมเพื่อละความไม่รู้ ธาตุเห็นกำลังมีเดี๋ยวนี้ แต่ไม่รู้ ถ้าไม่เข้าใจแล้วจะไปปฏิบัติ เคารพคำของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือไม่
???? ความไม่รู้ความจริงสามารถจะค่อยๆ หมดไปได้เมื่อค่อยๆ รู้ความจริง ฟังเรื่องธรรม แต่ยังไม่รู้จักธรรม ทั้งๆ ที่อยู่ตรงนี้ ใกล้ที่สุด ถูกปกปิดมานานแสนนาน ต้องมั่นคงว่ามีจริงแต่ไม่ใช่เรา ค่อยๆ รู้จักด้วยการค่อยๆ รู้ตรงในสิ่งนั้น ไม่รู้ความจริงของสิ่งนั้น จึงหลงคิดว่าเป็นเรา เป็นผู้ตรงของความจริง จึงจะเป็นสัจจะบารมี ตรงว่า ปริยัติไม่ใช่ปฏิบัติ
???? ความต้องการปิดบังสภาพธรรมที่มีจริงที่กำลังเกิดดับ
จะรู้เพราะความอยาก ได้หรือ?
???? สิ่งที่ปรากฏทางตากระทบทีละหนึ่งๆ แล้วจะเป็นคนได้หรือไม่
???? เรื่องของจิตพอจะรู้ได้ แต่มีจิตก็ไม่ปรากฏให้รู้เลย ฟังก็ให้รู้ด้วยว่า แม้มีเดี๋ยวนี้ก็ไม่รู้ จึงต้องฟังต่อไป
???? ทำไมรู้ว่ามีแข็ง เพราะแข็งปรากฏ
???? ฟังเพื่อเข้าใจ อย่างละเอียดขึ้นๆ ๆ ๆ ต้องถึงตรงรู้สภาพนั้นจริงๆ
???? แต่ละอย่างเกิดขึ้นแล้วดับไป ไม่กลับมาอีกเลยไม่ว่าภพชาติไหนๆ ในสังสารวัฎฎ์
รู้ความจริงว่า สิ่งที่มีแล้วค่อยๆ หมดไปนั่นแหละ ทำให้ค่อยๆ เบาขึ้น
???? รู้จักคุณ ก.ไก่ ไม๊คะ
รู้เรื่องคุณ ก. ไก่ แล้วตอนนี้ คุณก. ไก่ อยู่ไหน
???? สภาพที่พิจารณา ยังเป็นเรา ใช่ไหม ฟังธรรมด้วยความเป็นเราที่จะรู้ แสวงหางูพิษ ก็ไม่รู้ ทรงจำแนกธรรมเพื่อให้รู้ว่า ไม่ใช่เรา สิ่งที่เกิดแล้วดับ จะเป็นเราได้อย่างไร
???? มีแต่ความรู้ความเข้าใจเท่านั้นที่จะค่อยๆ รู้ ขณะที่เข้าใจนั่่นแหละ ค่อยๆ ละความเป็นเรา
???? สิ่งทีปรากฏ เกิดแล้วดับเร็วที่สุด สุดที่จะประมาณได้ แล้วมีบ้านไหม ถ้าไม่คิดเรื่องบ้าน จะมีบ้านไหม จำไว้ว่ามีทุกอย่าง แต่จริงๆ แต่ะละหนึ่ง เกิดแล้วดับแล้ว
???? กรงแสนใหญ่ แล้วก็มืดสนิทจะออกได้ไหมคะ ไม่รู้ว่าอยู่ในกรงและมืด จะคิดออกจากกรงไหม จะออกจากรง ต้องเริ่มเห็นโทษก่อน แล้วหาผู้รู้ที่จะชี้ทางออกจากกรง เมื่อสว่างจึงค่อยๆ เห็นทางออกด้วยคำแต่ละคำของพระพุทธองค์ ด้วยคำว่าไม่มีเรา มีแต่ธรรม
???? ละความไม่รู้ และความติดข้อง ถ้าไม่รู้ความจริงว่า ที่ปรากฏเดี๋ยวนี้ เป็นนิมิตของการเกิดดับแต่ละหนึ่งจะละความติดข้องได้ไหม
???? เห็นคนเดินมาลิบๆ รู้ได้ไหมว่าเขาเป็นใคร ฉะนั้น ปัญญาจึงมีหลายระดับ
เพราะฉะน้้น ปัญญาต้องเกิดจากเห็นทีละน้อยๆ แล้วค่อยๆ เพิ่มขึ้น
???? ความเป็นเราละเอียดและลึกมาก ไม่ว่าอะไรที่ลึก ไม่เท่ากับความลึกซึ้งของธรรม แต่ทรงแสดงให้ตื้นเพราะปัญญา ทรงบำเพ็ญพระมหากรุณาคุณเพื่อเราจะได้ฟังคำจริงที่ลึกซึ้งสุดจะประมาณ เห็นพระคุณไหมคะ ฟังต่อไป ฟังธรรม เพื่อเข้าใจธรรม ฟังธรรม เพื่อเข้าใจธรรมว่าไม่ใช่เรา
???? ขณะนี้กำลังฟังพระธรรม กำลังบูชาพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือเปล่า การฟังพระธรรมแล้วเข้าใจถูกต้อง ทุกครั้งที่เข้าใจ คือการบูชาพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าอย่างสูงสุด
กราบแทบเท้าบูชาพระคุณท่านอาจารย์สุจินต์ บริหารวนเขตต์ ด้วยความเคารพอย่างสูงยิ่ง
กราบขอบพระคุณ และยินดีในกุศล อ.อรรณพ หอมจันทร์ และทุกท่านผู้เผยแพร่ข้อความคติธรรม ด้วยค่ะ
