บัณฑิตผู้รู้แจ้งพึงได้เพราะการบำรุงมารดาบิดา [โสณนันทชาดก]
 
JANYAPINPARD
JANYAPINPARD
วันที่  25 พ.ค. 2552
หมายเลข  12469
อ่าน  1,646

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เล่ม ๔ ภาค ๑- หน้าที่ 282

  โสณนันทชาดก ฯลฯ

"มารดาเมื่อหวังผลคือบุตร  ย่อมนอบน้อมเทพดา  ถามถึงฤกษ์  ฤดู  และปีทั้งหลาย.  เมื่อมารดาอาบแล้ว  ในเพราะฤดู,  สัตว์เกิดในครรภ์ย่อมก้าวลง,  ด้วยเหตุนั้น มารดา  ท่านจึงเรียกว่า  'โทหฬินี  (หญิงแพ้ท้อง),'  ด้วยเหตุนั้นท่านจึงเรียกว่า  'สุหทา  (หญิงมีใจดี).'  มารดานั้น  ถนอม  (ครรภ์)  ปีหนึ่งหรือหย่อนปีหนึ่งแล้ว  จึงคลอด  ด้วยเหตุนั้นๆ   ท่านจึงเรียกว่า'ชนยนฺตี  ชเนตฺตี  (ผู้ยังบุตรให้เกิด).'  มารดาปลอบโยนบุตรผู้ร้องไห้ด้วยน้ำนม  ด้วยเพลงขับ  และด้วยเครื่องกกคืออวัยวะ,  ด้วยเหตุนั้นท่านจึงเรียกว่า  'โตเสนฺตี  (ผู้ยังบุตรให้ยินดีหรือ ปลอบโยน).'  แต่นั้น  เมื่อลมและแดดแรงกล้ามารดาทำความหวั่นใจ  คอยแลดูบุตรผู้ยังเป็นทารก  ไม่เดียงสา,  ด้วยเหตุนั้น  ท่านจึงเรียกว่า  โปเสนฺตี(ผู้เลี้ยง).  ทรัพย์ของมารดาอันใดมีอยู่  และทรัพย์ของบิดาอันใดมีอยู่,  มารดาย่อมคุ้มครองทรัพย์แม้ทั้ง  ๒  นั้นไว้เพื่อบุตรนั่น  ด้วยหวังว่า  เออก็ทรัพย์ทั้งหมดนี้  ควรเป็นของบุตรเรา.'  มารดาเมื่อให้บุตรสำเหนียกว่า  'อย่างนี้ลูก  อย่างโน้นลูกเป็นต้น  ย่อมเดือดร้อนด้วยประการฉะนี้,  เมื่อบุตรถึงความเป็นหนุ่มแล้ว  มารดารู้ว่า  บุตรมัวเมาในภริยาของผู้อื่น  ในเวลาค่ำคืน  ไม่กลับมาในเวลาเย็น  ย่อมเดือดร้อน  ด้วยประการฉะนี้.บุตรผู้อันมารดาเลี้ยงดูมาแล้ว  ด้วยความลำบากอย่างนี้  ไม่บำรุงมารดา  บุตรนั้นชื่อว่าประพฤติผิดในมารดาย่อมเข้าถึงนรก  บุตรผู้อันบิดาเลี้ยงมาแล้วด้วยความลำบากอย่างนี้  ไม่บำรุงบิดา  บุตรนั้นชื่อว่าประ-พฤติผิดในบิดา  ย่อมเข้าถึงนรก  เราได้สดับมาว่าเพราะไม่บำรุงมารดา แม้ทรัพย์ที่เกิดแก่บุตรทั้งหลายผู้ปรารถนาทรัพย์ย่อมฉิบหาย  หรือบุตรนั้นย่อมเข้าถึงความยากแค้น  เราได้สดับมาว่า  เพราะไม่บำรุงบิดาแม้ทรัพย์ที่เกิดแก่บุตรทั้งหลายผู้ปรารถนาทรัพย์ ย่อมฉิบหาย  หรือบุตรนั้นย่อมเข้าถึงความยากแค้น  ความรื่นเริง  ความบันเทิง  และความหัวเราะเล่นหัวกันทุกเมื่อ บัณฑิตผู้รู้แจ้งพึงได้เพราะการบำรุงมารดา ความรื่นเริง  ความบันเทิง  และความหัวเราะเล่นหัวกันทุกเมื่อ  บัณฑิตผู้รู้แจ้งพึงได้เพราะการบำรุงบิดา  สังคห-วัตถุ  ๔  ประการนี้  คือทาน  การให้  ๑  ปิยวาจา  เจรจาคำน่ารัก  ๑  อัตถจริยา  การประพฤติประโยชน์  ๑สมานัตตตา  ความเป็นผู้มีตนเสมอในธรรมทั้งหลายตามสมควรในที่นั้น ๆ   ๑ 
 
ฯลฯ


  ความคิดเห็น 1  
 
suwit02
วันที่ 25 พ.ค. 2552

สาธุ

 
  ความคิดเห็น 2  
 
เมตตา
เมตตา
วันที่ 31 พ.ค. 2552

ขออนุโมทนาค่ะ

 
เขียนความคิดเห็น กรุณาเข้าระบบ