Loading...
 14982   สัปปุริสทานสูตร, อสัปปุริสทานสูตร, ปฐมสัปปุริสสูตร .. เสาร์ที่ ๙ ม.ค. ๕๓
บ้านธัมมะ
วันที่ 4 ม.ค. 2553 08:59 น.
อ่าน 2,247
 
 

 Oo๐ ขอนอบน้อมแด่พระรัตนตรัย ๐oO

... สนทนาธรรมที่ ...

 <>  มูลนิธิศึกษาและเผยแพร่พระพุทธศาสนา <> 

พระสูตร  ที่นำมาสนทนาที่มูลนิธิฯ

วันเสาร์  ๙  ม.ค.  ๒๕๕๓    เวลา  ๐๙.๐๐ - ๑๒.๐๐ น.  คือ

  

สัปปุริสทานสูตร

ว่าด้วยทานของสัตบุรุษ ๕ ประการ

อสัปปุริสทานสูตร

ว่าด้วยทานของอสัตบุรุษและของสัตบุรุษ

จาก ... พระสุตตันตปิฎก อังคุตรนิกาย ปัญจกนิบาต เล่ม ๓ - หน้าที่ ๓๑๔

...และ...

ปฐมสัปปุริสสูตร

พระสุตตันตปิฎก อังคุตรนิกาย สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต เล่ม ๔ - หน้าที่ ๔๘๘

... นำสนทนาโดย ...

ท่านอาจารย์สุจินต์  บริหารวนเขตต์  และคณะวิทยากร

 

 

พระสุตตันตปิฎก อังคุตรนิกาย ปัญจกนิบาต เล่ม ๓ - หน้าที่ ๓๑๔

 

๘. สัปปุริสทานสูตร

ว่าด้วยทานของสัตบุรุษ ๕ ประการ

 

        [๑๔๘]   ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย      สัปปุริสทาน  ๕ ประการนี้     ๕ 

ประการเป็นไฉน   คือ   สัตบุรุษย่อมให้ทานด้วยศรัทธา  ๑    ย่อมให้ทานโดย

เคารพ  ๑ ย่อมให้ทานโดยกาลอันควร  ๑    เป็นผู้มีจิตอนุเคราะห์ให้ทาน  ๑ 

ย่อมให้ทาน ไม่กระทบตนและผู้อื่น ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตบุรุษครั้นให้ทาน

ด้วยศรัทธาแล้ว   ย่อมเป็นผู้มั่งคั่ง    มีทรัพย์มาก    มีโภคะมาก     และเป็นผู้มี

รูปสวยงาม น่าดู    น่าเลื่อมใส    ประกอบด้วยผิวพรรณงามยิ่งนัก    ในที่ที่ทาน

นั้นเผล็ดผล (บังเกิดขึ้น)      ครั้นให้ทานโดยเคารพแล้ว       ย่อมเป็นผู้มั่งคั่ง 

มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก    และเป็นผู้มีบุตร  ภรรยา  ทาส   คนใช้หรือคนงาน

เป็นผู้เชื่อฟัง เงี่ยโสตลงสดับคำสั่ง ตั้งใจใคร่รู้  ในที่ที่ทานนั้นเผล็ดผล  ครั้นให้

ทานโดยกาลอันควรแล้ว      ย่อมเป็นผู้มั่งคั่ง     มีทรัพย์มาก    มีโภคะมาก 

 และย่อมเป็นผู้มีความต้องการที่เกิดขึ้นตามกาลบริบูรณ์    ในที่ที่ทานนั้นเผล็ด

ผล   ครั้นเป็นผู้มีจิตอนุเคราะห์ให้ทานแล้ว      ย่อมเป็นผู้มั่งคั่ง   มีทรัพย์มาก 

มีโภคะมาก   และเป็นผู้มีจิตน้อมไปเพื่อบริโภคกามคุณ  ๕  สูงยิ่งขึ้น      

ในที่ที่ทานนั้นเผล็ดผล ครั้นให้ทานไม่กระทบคนและผู้อื่นแล้ว     ย่อมเป็นผู้

มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก   มีโภคะมาก  และย่อมเป็นผู้มีโภคทรัพย์ไม่มีภยันตรายมา

แต่ที่ไหน ๆ  คือ  จากไฟ  จากน้ำ  จากพระราชา  จากโจร  จากคนไม่เป็นที่รัก 

หรือจากทายาท    ในที่ที่ทานนั้นเผล็ดผล  ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย   สัปปุริสทาน 

๕  ประการนี้แล.

 

จบสัปปุริสทานสูตรที่  ๘

 

 

อรรถกถาสัปปุริสทานสูตร       

 

                    พึงทราบวินิจฉัยในสัปปุริสทานสูตรที่  ๘  ดังต่อไปนี้ :-

         บทว่า  สทฺธาย  ได้แก่  เชื่อทานและผลแห่งทาน.   บทว่า  กาเลน ได้แก่

ตามกาลที่เหมาะที่ควร.  บทว่า อนุคฺคหจิตฺโต  ได้แก่  มีจิตไม่เสียดาย คือ  สละ

ขาดไปเลย.  บทว่า  อนุปหจฺจ  ได้แก่   ไม่กระทบ  คือ  ไม่ลบหลู่คุณทั้งหลาย.

บทว่า  กาลาคตา  จสฺส  อตฺถา  ปริปูรา  โหนฺติ  ความว่า ประโยชนทั้งหลายเมื่อ

จะมาถึง มิได้มาเมื่อเจริญวัยแล้ว  ย่อมมาในเวลาที่เหมาะที่ควรในปฐมวัยนั่นเอง

ทั้งมากด้วย.

จบอรรถกถาสัปปุริสทานสูตรที่  ๘

 


                        

๗. อสัปปุริสทานสูตร

ว่าด้วยทานของอสัตบุรุษและของสัตบุรุษ

 

       [๑๔๗]   ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  อสัปปุริสทาน  ๕  ประการนี้   ๕  ประการ

เป็นไฉน  คือ   อสัตบุรุษย่อมให้โดยไม่เคารพ ๑    ให้โดยไม่อ่อนน้อม ๑  ไม่ให้

ด้วยมือตนเอง ๑    ให้ของที่เป็นเดน ๑     ไม่เห็นผลที่จะพึงมาถึงให้ ๑    ดูก่อน

ภิกษุทั้งหลาย  อสัปปุริสทาน ๕  ประการนี้แล.

         ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย   สัปปุริสทาน   ๕ ประการนี้     ๕ ประการเป็นไฉน

คือ   สัตบุรุษย่อมให้โดยเคารพ  ๑    ให้โดยอ่อนน้อม  ๑   ให้ด้วยมือตนเอง  ๑

ให้ของไม่เป็นเดน ๑    เห็นผลที่จะมาถึงให้  ๑    ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  สัปปุริส-

ทาน  ๕ ประการนี้แล.

 

จบอสัปปุริสทานสูตรที่  ๗

 

 

อรรถกถาอสัปปุริสทานสูตร    

 

       พึงทราบวินิจฉัยในอสัปปุริสทานสูตรที่ ๗  ดังต่อไปนี้ :-

     บทว่า   อสกฺกจฺจํ ทานํ  เทติ  ได้แก่  หาเคารพคือทำใจให้สะอาดให้ทานไม่.

บทว่า  อจิตฺตึ  กตฺวา  เทติ  ได้แก่  ให้ด้วยอาการไม่ยำเกรง โดยความไม่เคารพ.

บทว่า อปวิฏฺ€ํ  เทติ  ได้แก่ ไม่ให้ส่งๆ ไป.   อีกอย่างหนึ่งให้เหมือนประสงค์จะ

ทิ้ง.  บทว่า  อนาคมนทิฏ€ิโก  เทติ  ได้แก่ หาทำความเห็นผลกรรมกันมาอย่าง

นี้ว่า  ผลแห่งกรรมที่ทำจักมาถึงดังนี้ให้เกิดขึ้นไม่.

         ในฝ่ายขาวพึงทราบวินิจฉัยดังนี้ บทว่า   จิตฺตึ  กตฺวา  เทติ  ได้แก่ เข้าไป

ตั้งความยำเกรงในไทยธรรมและในทักขิไณยบุคคลแล้วให้.      ในสองอย่างนั้น

บุคคลกระทำไทยธรรมให้ประณีต    มีรสอร่อยแล้วให้  ชื่อว่า  เข้าไปตั้งความยำ

เกรงในไทยธรรม.   บุคคลเลือกบุคคลแล้วให้  ชื่อว่า  เข้าไปตั้งความยำเกรงใน

ทักขิไณยบุคคล.   บทว่า  สหตฺถา  เทติ   ความว่า   ไม่ใช้มือของคนอื่นให้ตาม

คำสั่ง   ให้ด้วยมือของตนเองเท่านั้น  ด้วยคิดว่า  ชื่อว่า  เวลาที่เราท่องเที่ยวไป

ในสงสารอันไม่มีเบื้องต้นและเบื้องปลายแล้ว  ได้ใช้มือและเท้านั้นไม่มีประมาณ

เลย  เราจักทำความหลุดพ้นไปจากวัฏฏะ    ความออกไปจากภพ ดังนี้.   บทว่า

อาคมนทิฏฺ€ิโก   ได้แก่   เชื่อกรรมและวิบาก  ว่าจักเป็นปัจจัยแห่งภพในอนาคต

แล้วให้   ดังนี้.

 

จบอรรถกถาอสัปปุริสทานสูตรที่  ๗

 



พระสุตตันตปิฎก อังคุตรนิกาย สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต เล่ม ๔ - หน้าที่ ๔๘๘

 

๗.  ปฐมสัปปุริสสูตร

 

         [๑๒๗]  ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  สัปปุริสทาน   ๘  ประการนี้   ๘  ประการ

เป็นไฉน  คือ  ให้ของสะอาด   ๑    ให้ของประณีต  ๑   ให้ตามกาล  ๑   ให้ของ

สมควร  ๑  เลือกให้  ๑   ให้เนืองนิตย์  ๑   เมื่อให้จิตผ่องใส  ๑   ให้แล้วดีใจ  ๑

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  สัปปุริสทาน  ๘  ประการนี้แล.

                       สัปบุรุษย่อมให้ทาน   คือ   ข้าวและน้ำที่

         สะอาด  ประณีตตามกาล  สมควร  เนืองนิตย์    ใน

         ผู้ประพฤติพรหมจรรย์    ผู้เป็นเขตดี    บริจาคของ

         มากแล้วก็ไม่รู้สึกเสียดาย  ทานผู้มีปัญญาเห็นแจ้ง

         ย่อมสรรเสริญทานที่สัปบุรุษให้แล้วอย่างนี้  เมธาวี

         บัณฑิตผู้มีศรัทธา    มีใจอันสละแล้ว   บริจาคทาน

         อย่างนี้แล้ว       ย่อมเข้าถึงโลกอันไม่มีความเบียด-

         เบียนเป็นสุข.



จบ  สัปปุริสสูตรที่  ๗

 

 

 



  ความคิดเห็นที่ 1  
ups
วันที่ 5 ม.ค. 2553 14:24 น.
 

สาธุ

เรียนอาจารย์ประเชิญ ถ้าเป็นไปได้เรื่องพระสุตร ถ้ามีกล่าวเรื่องอุเบกขาที่มีข้อความ

เป็นไปในอุกศล ซึ่งทำให้เข้าใจว่าเป็นกุศล จะขอความกรุณาให้นำมาสนทนาที่มูลนิธิ

จะเป็นความกรุณายิ่ง

ขอบพระคุณครับ

 

 
  

  ความคิดเห็นที่ 2  
khampan.a
วันที่ 5 ม.ค. 2553 18:32 น.
 

         ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

                                    ข้อความโดยสรุปทั้ง ๓ พระสูตร

                   สัปปุริสทานสูตร  (ว่าด้วยการให้ทานของสัตบุรุษ)

                   (จาก ... พระสุตตันตปิฎก  อังคุตตรนิกาย  ปัญจกนิบาต)

     พระผู้มีพระภาคเจ้า     ทรงแสดงการให้ทานของสัตบุรุษ   ๕ ประการ  พร้อมทั้ง

ทรงแสดงผลของการให้   ด้วย    ดังนี้

๑. ให้ทานด้วยศรัทธา  (ผลคือ มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก  มีโภคะมาก  และมีรูปสวยงามน่าดู)

๒. ให้ทานโดยความเคารพ  (ผลคือ มั่งคั่ง  มีทรัพย์มาก  มีโภคะมาก  และ พูดอะไร ๆ

ก็มีคนเชื่อฟัง)

๓. ให้ทานโดยกาลอันควร (ผลคือ  มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก  และ เป็นผู้มีความ

ต้องการที่เกิดขึ้นตามกาล บริบูรณ์)

๔. เป็นผู้มีจิตอนุเคราะห์ให้ทาน (ผลคือ  มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก   มีโภคะมาก  และ เป็นผู้

มีจิตน้อมไปที่จะใช้สอยสิ่งที่ได้มา สูงยิ่งขึ้น)

๕. ให้ทานไม่กระทบตนและผู้อื่น (ผลคือ   มั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก และ  เป็นผู้

มีโภคทรัพย์ ไม่มีภัยอันตรายใด ๆ)
.

                                 ------------------------------------------

            อสัปปุริสทานสูตร  (ว่าด้วยการให้ทานของอสัตบุรุษและสัตบุรุษ)

                   (จาก ... พระสุตตันตปิฎก  อังคุตตรนิกาย  ปัญจกนิบาต)

      พระผู้มีพระภาคเจ้า   ทรงแสดงการให้ทานของอสัตบุรุษ และ สัตบุรุษ    ฝ่ายละ ๕

ประการ ดังนี้ คือ    การให้ทานของอสัตบุรุษ  ได้แก่

      ๑  ให้โดยไม่เคารพ        ๒.   ให้โดยไม่อ่อนน้อม      ๓.  ไม่ให้ด้วยมือตนเอง
 
      ๔. ให้ของที่เป็นเดน       ๕.   ไม่เห็นผลที่จะพึงมาถึง ให้

      ส่วนการให้ทานของสัตบุรุษ มีนัยตรงกันข้าม.

                                 -------------------------------------------

                      ปฐมสัปปุริสสูตร  (ว่าด้วยการให้ทานของสัตบุรุษ)

                (จาก   ... พระสุตตันตปิฎก  อังคุตตรนิกาย  อัฏฐกนิบาต)

   พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงสัปปุริสทาน (การให้ทานของสัตบุรุษ)  ๘ ประการ ดังนี้

คือ         ๑.  ให้ของที่สะอาด     ๒.   ให้ของที่ประณีต  ๓. ให้ตามกาล  

             ๔. ให้ของที่สมควร      ๕.   เลือกให้              ๖. ให้เนืองนิตย์ 

             ๗.  เมื่อให้   ก็มีจิตใจผ่องใส                        ๘.  ครั้นให้แล้ว   ก็ดีใจ.

                                       ----------------------------------------

                              ...ขออนุโมทนาในกุศลจิตของทุก ๆ ท่านครับ...

 
  

  ความคิดเห็นที่ 3  
พุทธรักษา
วันที่ 5 ม.ค. 2553 21:14 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 4  
ที่พึ่งที่ระลึก
วันที่ 5 ม.ค. 2553 21:51 น.
 

ขอนอบน้อมแด่พระรัตนตรัย

ขออนุโมทนาครับ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 5  
JANYAPINPARD
วันที่ 6 ม.ค. 2553 08:16 น.
 

เป็นพระสูตรที่น่าสนใจมากกล่าวถึงเรื่องของทานซึ่งเป็นปกติในชีวิตประจำวันของผู้ที่

นับถือศาสนาพุทธหรือศาสนาอื่นๆ..ซึ่งการศึกษาสามารถนำมาพิจารณาในเรื่องการให้

ทานได้อย่างดียิ่ง.....

ขออนุโมทนาค่ะุ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 6  
orawan.c
วันที่ 7 ม.ค. 2553 09:43 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 7  
arin
วันที่ 7 ม.ค. 2553 22:16 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาครับ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 8  
เมตตา
วันที่ 8 ม.ค. 2553 19:33 น.
 

 

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 

 
  

  ความคิดเห็นที่ 9  
opanayigo
วันที่ 9 ม.ค. 2553 10:14 น.
 

ทุกพระสูตร

ไพเราะ

ลึกซึ้ง

มีความหมาย

เป็นเรื่องในชีวิตประจำวัน

เกิดประโยชน์

เมื่อน้อมพิจารณา

และ

ประพฤติตามได้จริงๆ

    

 

อนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 10  
Nareopak
วันที่ 9 ม.ค. 2553 22:01 น.
 

๗.  ปฐมสัปปุริสสูตร

 

         [๑๒๗]  ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย    สัปปุริสทาน   ๘   ประการนี้   ๘  ประการ

เป็นไฉน  คือ  ให้ของสะอาด   ๑    ให้ของประณีต  ๑   ให้ตามกาล  ๑   ให้ของ

สมควร  ๑  เลือกให้  ๑   ให้เนืองนิตย์  ๑   เมื่อให้จิตผ่องใส  ๑   ให้แล้วดีใจ  ๑

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย  สัปปุริสทาน  ๘  ประการนี้แล.

ขอความอนุเคราะห์ช่วยอธิบายหรือขยายความ "เลือกให้"  เลือกอย่างไร

ทำไมต้องเลือกค่ะ ขอบพระคุณค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 11  
prachern.s
วันที่ 10 ม.ค. 2553 07:30 น.
 

เรียนความเห็นที่ ๑๐

การเลือกให้ อรรถกถาแก้ว่า

วิเจยฺย เทติ คือ เลือกปฏิคาหก หรือเลือกโดยตั้งใจให้อย่างนี้ว่า

ทานที่ให้แล้วแก่ผู้นี้ จักมีผลมาก ที่ให้แก่ผู้นี้ไม่มีผลมาก ดังนี้แล้วให้.

 

 
  

  ความคิดเห็นที่ 12  
วิริยะ
วันที่ 11 ม.ค. 2553 09:32 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 13  
h_peijen
วันที่ 11 ม.ค. 2553 11:11 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 14  
patnaree
วันที่ 14 ส.ค. 2553 07:06 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาค่ะ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 15  
เข้าใจ
วันที่ 5 พ.ค. 2555 18:58 น.
 

ขอบคุณ และขออนุโมทนาครับ

 
  

  ความคิดเห็นที่ 16  
ใหญ่ราชบุรี
วันที่ 11 พ.ย. 2556 15:37 น.
 

สาธุ สาธุ สาธุ อนุโมทามิ

 
  

แสดงความคิดเห็น
กรุณาล็อกอินเข้าสู่ระบบ ... คลิกที่นี่
keyword keyword : -

Back to Top