[เล่มที่ 36] พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต เล่ม ๓ - หน้า 467
๕. ปฐมอขันติสูตร
ว่าด้วยโทษของอขันติและคุณของขันติ
[๒๑๕] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทน ๕ ประการนี้ ๕
ประการเป็นไฉน คือผู้ไม่อดทน ย่อมไม่เป็นที่รัก
ไม่เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก ๑
ย่อมเป็นผู้มากด้วยเวร ๑ ย่อมเป็นผู้มากด้วยโทษ ๑
ย่อมเป็นผู้หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไป ย่อมเขาถึงอบาย ทุคติ วินิบาต
นรก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทน ๕ ประการนี้แล.
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทน ๕ ประการนี้ ๕ ประการเป็นไฉน คือผู้อดทน ย่อมเป็นที่รัก เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่มากด้วยเวร ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่มากด้วยโทษ ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไป ย่อมเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทน ๕ ประการนี้แล.
อรรถกถาปฐมอขันติสูตร
พึงทราบวินิจฉัยในปฐมอขันติสูตรที่ ๕ ดังต่อไปนี้:-บทว่า
เวรพหุโล ได้แก่ เป็นผู้มีเวรมากด้วยบุคคลเวรบ้าง
ด้วยอกุศลเวรบ้าง บทว่า วชฺชพหุโล คือ
เป็นผู้มากไปด้วยโทษ.
จบอรรถกถาปฐมอขันติสูตรที่ ๕
[เล่มที่ 36] พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต เล่ม ๓ - หน้า 468
๖. ทุติยอขันติสูตร
ว่าด้วยโทษของอขันติและคุณของขันติ
[๒๑๖] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทน ๕ ประการนี้ ๕ ประการเป็นไฉน คือผู้ไม่อดทน ย่อมไม่เป็นที่รัก ไม่เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก ๑ ย่อมเป็นผู้โหดร้าย ๑ ย่อมเป็นผู้เดือดร้อน ๑ ย่อมเป็นผู้หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไป ย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษของความไม่อดทน ๕ ประการนี้แล.
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทน ๕ ประการนี้ ๕ ประการเป็นไฉน? คือผู้อดทน ย่อมเป็นที่รัก เป็นที่ชอบใจของคนเป็นอันมาก ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่โหดร้าย ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่เดือดร้อน ๑ ย่อมเป็นผู้ไม่หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไป ย่อมเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์ของความอดทน ๕ ประการนี้แล. จบทุติยอขันติสูตรที่ ๖
อรรถกถาทุติยอขันติสูตร
พึงทราบวินิจฉัยในทุติยอขันติสูตรที่ ๖ ดังต่อไปนี้ :-บทว่า
ลุทฺโท ได้แก่ ทารุณ ดุร้าย. บทว่า
วิปฺปฏิสารี คือ ประกอบด้วยความเก้อเขิน.
จบอรรถกถาทุติยอขันติสูตรที่ ๖
สาธุ
ยินดีในกุศลจิตค่ะ

กราบนอบน้อมพระรัตนตรัยด้วยเศียรเกล้า
พระพุทธศาสนาไม่เคยสอนให้ใครชั่ว ไม่เคยสอนให้ใครทำไม่ดี แต่ว่าจะสอนให้เข้าใจว่าดีตั้งแต่เล็กๆ น้อยๆ จนกระทั่งดีสูงสุด นั่นคืออย่างไร คำสอนทั้งหมดเป็นเรื่องของความดีทั้งหมด เพราะฉะนั้น ยิ่งเข้าใกล้พระธรรม ก็ยิ่งรู้ว่าตัวเองมีความเข้าใจในเรื่องความดี แล้วก็มีเหตุที่จะทำให้เป็นคนดีเพิ่มขึ้น เพราะฉะนั้น เมื่อมีพระธรรม ไม่ว่าจะทำธุรกิจหรือทำอะไรก็ตาม อยู่ที่ไหนก็ตามก็เป็นคนดีเพิ่มขึ้น เป็นประโยชน์เพิ่มขึ้น
บัณฑิตดูจะเป็นไม่ยาก คือ ไม่เก็บความโกรธไว้ และเห็นว่าสิ่งใดเป็นโทษ ก็ไม่ยึดถือสิ่งนั้น แต่เวลาที่กำลังโกรธและไม่ยกโทษให้คนอื่น ลืมว่าการเป็นบัณฑิตซึ่งแท้ที่จริงก็ไมยากอะไร เพียงแต่ไม่โกรธต่อไปอีกและให้อภัยคนอื่น แต่ในขณะที่อกุศลจิตเกิดนั้น เป็นบัณฑิตไม่ได้
ขอเชิญอ่านเพิ่มเติมได้ที่ :
ปันธรรม - ปัญญ์ธรรม ... ครั้งที่ ๗๙๕
น้อมกราบบูชาพระคุณท่านอาจารย์ด้วยความเคารพยิ่ง และอนุโมทนากุศลธรรมทานของทุกท่านค่ะ
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น
ยินดีในกุศลจิตครับ