ขอความละเอียดในความหมายของแต่ละคำ
โดย suratthapol  19 ก.ย. 2569
หัวข้อหมายเลข 53148

ธรรม, สภาพธรรม, ปรมัตถธรรม, อภิธรรมครับ



ความคิดเห็น 1     โดย khampan.a  วันที่ 20 ก.ย. 2569

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาัสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ธรรม หมายถึง สิ่งที่มีจริง ทรงไว้ซึ่งลักษณะของตนๆ มีทั้งธรรมที่เป็นนามธรรม (จิต เจตสิก และพระนิพพาน) และ รูปธรรม ซึ่งเป็นสภาพที่ไม่สามารถรู้อะไรได้ ธรรมแต่ละหนึ่ง เป็นธรรมแต่ละหนึ่ง ไม่ปะปนกัน หาความเป็นสัตว์ เป็นบุคคลในธรรมไม่ได้เลยจริงๆ

สภาพธรรม หมายถึง สิ่งที่มีจริง (ธรรม) ที่มีภาวะคือความมี ความเป็นอย่างนั้น ธรรมแต่ละหนึ่ง มีภาวะ คือ ความเป็นจริงเฉพาะของตนๆ อย่างเช่น เห็น มีภาวะความเป็นจริงที่รู้แจ้งซึ่งสิ่งที่ปรากฏทางตา เป็นต้น สภาพธรรม ครอบคลุมสิ่งที่มีจริงทั้งหมด

ปรมัตถธรรม หมายถึง สิ่งที่มีจริง (ธรรม) มีลักษณะที่ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ เช่น เห็น เป็น เห็น เปลี่ยนลักษณะของเห็นให้เป็นอย่างอื่นไม่ได้ เป็นต้น

อภิธรรม หมายถึง สิ่งที่มีจริง (ธรรม) ที่ละเอียดยิ่ง ซึ่งเป็นสิ่งที่มีจริงที่ไม่ใช่สัตว์บุคคล ตัวตน ละเอียดยิ่งเพราะปฏิเสธความเป็นสัตว์เป็นบุคคลเป็นตัวตนอย่างสิ้นเชิง ต้องอาศัยพระธรรมคำสอนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงเท่านั้น จึงจะมีความเข้าใจถูกเห็นถูกในสิ่งที่มีจริงตามความเป็นจริงได้ ครับ

ขอเชิญศึกษาเพิ่มเติมได้ที่หัวข้อด้านล่างนี้ครับ

[คำที่ ๑๔๙] ธมฺม
[คำที่ ๖๙๒] สภาวธมฺม
[คำที่ ๑๙๑] ปรมตฺถธมฺม
[คำที่ ๒๓๙] อภิธมฺม

... ยินดีในกุศลของคุณ suratthapol และทุกๆ ท่านด้วยครับ ...