ธรรมะคือสิ่งที่มีจริงในขณะนี้เกิดขึ้นจากเหตุปัจจัยเกิดขึ้นทีละหนึ่งเกิดและดับทันทีเร็วมากเกิดตอนไหนดับตอนไหน ทำ บังคับ หรือกำหนดไม่ได้.แล้วแต่เหตุปัจจัยไม่สามารถรู้ได้ ... ส่วนใหญ่ใช้คำภาษามคธ.หรือภาษาบาลี ใช้ภาษาสื่อสารกันแล้วแต่ไม่รู้ว่าคืออะไร??เป็นเวลานานมากๆ แสนโกฏิกัปป์ ก็ยังไม่รู้ ปัญญาเท่านั้นที่จะรู้ได้ (จากความเป็นเราที่ฟังและจำมา) เป็นปกติเช่นนั้นหนอ จะให้เป็นอย่างอื่นไม่ได้ เพราะเกิดแล้วดับแล้ว ตราบใดที่ยังมีเหตุปัจจัยก็เกิดต่อ มนุษย์ไม่สามารถพ้นทุกข์ได้ แต่สามารถเข้าใจทุกข์ได้เมื่อถึงเวลาและเหตุปัจจัยพร้อม

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ธรรม เป็นเรื่องที่ละเอียด ลึกซึ้ง ยากที่จะเข้าใจ แต่ไม่เหลือวิสัยของผู้ที่เห็นประโยชน์ที่จะเข้าใจตามความเป็นจริง มีการฟัง มีการศึกษาคำของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าด้วยความเคารพ ละเอียด รอบคอบ ความเข้าใจก็จะค่อยๆ เกิดขึ้น ค่อยๆ เจริญขึ้น ค่อยๆ รู้ขึ้นทีละเล็กทีละน้อย ไม่มีตัวตนที่จะไปทำอะไรได้เลย เมื่อฟังพระธรรมเข้าใจ เหตุปัจจัยพร้อมก็สามารถระลึกรู้ตรงลักษณะของสภาพธรรมที่กำลังมีกำลังปรากฏตามความเป็นจริงได้ว่าเป็นธรรม ไม่ใช่เรา ซึ่งจะเห็นได้จริงๆ ว่า ทุกขณะเป็นธรรม มีธรรมอยู่ตลอด ไม่เคยขาดธรรมเลย บุคคลผู้ที่มีปัญญาย่อมเข้าใจตามเป็นจริงได้และสามารถพ้นจากทุกข์ทั้งปวงได้ ดังนั้น จึงต้องมีการฟังพระธรรมศึกษาพระธรรมอบรมเจริญปัญญาต่อไป ครับ

... ยินดีในกุศลของทุกๆ ท่านครับ ...