อะไรเป็นศีล
โดย pornpaon  5 พ.ค. 2552
หัวข้อหมายเลข 12207

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค เล่ม ๗ ภาค ๑ - หน้าที่ 544

อะไรเป็นศีล? เจตนาเป็นศีล เจตสิกเป็นศีล ความสำรวมเป็นศีล ความไม่ล่วงเป็นศีล.บทว่า เจตนา สีลํ-เจตนาเป็นศีล ความว่า เจตนาของผู้เว้นจากปาณาติบาตเป็นต้น หรือของผู้บำเพ็ญวัตรปฏิบัติ. บทว่า เจตสิกํ สีลํ-เจตสิกเป็นศีล ความว่า การเว้นของผู้เว้นจากปาณาติบาตเป็นต้น. อีกอย่างหนึ่ง เจตนาชื่อว่าเป็นศีล ได้แก่ เจตนาในกรรมบถ ๗ ของผู้เว้นจากปาณาติบาตเป็นต้น. เจตสิกชื่อว่าเป็นศีล ได้แก่ ธรรม คือ อนภิชฌาอัพยาบาทและสัมมาทิฏฐิที่ ท่านกล่าวไว้ โดยนัยมีอาทิว่า อภิชฺฌํ โลเก ปหาย วิคตาภิชฺเฌนเจตสา วิหรติ๑ - ภิกษุละอภิชฌาในโลก มีจิตปราศจากอภิชฌาอยู่. ในบทว่า สํรโร สีลํ ความสำรวมเป็นศีลนี้ พึงทราบความสำรวมมี ๕ อย่าง คือ ปาติโมกขสังวร - ความสำรวมในปาติโมกข์ ๑สติสังวร - ความสำรวมในสติ ๑ ญาณสังวร - ความสำรวมในญาณ๑ ขันติสังวร - ความสำรวมในขันติ ๑ วีริยสังวร - ความสำรวมใน ความเพียร ๑. ในความสำรวม ๕ อย่างนั้นภิกษุเข้าถึง เข้าถึงเสมอด้วยความสำรวมในปาติโมกข์นี้ นี้ชื่อว่า ปาติโมกขสังวร.๒ ภิกษุรักษาจักขุน-ทรีย์, ถึงความสำรวมในจักขุนทรีย์นี้ ชื่อว่า สติสังวร.๓ ฯลฯบทว่า อวีติกฺกโม สีลํ-ความไม่ก้าวล่วงเป็นศีล ได้แก่ ความไม่ก้าวล่วงทางกายและทางวาจาของผู้สมาทานศีล.



ความคิดเห็น 1    โดย suwit02  วันที่ 6 พ.ค. 2552

ขอเรียนถามว่า

กรรมบถ 7 ในกระทู้นี้ คือ อะไรบ้างครับ


ความคิดเห็น 2    โดย prachern.s  วันที่ 7 พ.ค. 2552

กรรมบถ ๗ ในกระทู้นี้หมายถึงเจตนาเว้นจากกายทุจิต ๓ เว้นจากวจีทุจริต ๔ คือ

เว้นจาก ๑.ปาณาติบาต ๒.อทินนาทาน ๓. กาเมสุมิจฉาจาร ๔. มุสาวาท๕. ปิสุณาวาท ๖. ผรุสวาท ๗.สัมผัปปลาปะ