เหตุแห่งการทรงพระมหากรุณาคุณแสดงธรรม

การอบรมเจริญภาวนามีทั้งการอบรมเจริญความสงบ ซึ่งเป็นสมถะภาวนา

และการอบรมเจริญปัญญา คือ วิปัสสนาภาวนา 

ทั้งสองอย่างต้องอาศัยปัญญาจึงจะเจริญได้

ถ้าไม่รู้ลักษณะสภาพของจิตที่ต่างกันระหว่าง กุศลจิต และอกุศลจิต  

ก็ย่อมจะเจริญสมถะ คือ ความสงบจากอกุศลไม่ได้ 

ฉะนั้น การอบรมเจริญความสงบของจิต จึงต้องมีสติสัมปชัญญะ

ที่สามารถรู้สภาพที่ต่างกันของกุศลจิตและอกุศลจิตในขณะนี้เสียก่อน

แล้วจึงจะอบรมเจริญกุศลที่เป็นความสงบคือ สมถภาวนา

สำหรับ วิปัสสนาภาวนาเป็นสติสัมปชัญญะที่สามารถรุ้

สภาพที่ต่างกันของนามธรรมและรูปธรรม ตามความเป็นจริง