ปัญญารู้อะไร

ส.     การอบรมเจริญปัญญาเป็นเรื่องละเอียด เป็นเรื่องจริง เป็นเรื่องที่สามารถรู้สภาพธรรมะใดๆก็ได้ที่เกิดปรากฏเพราะเหตุปัจจัย โดยไม่ให้เลือกว่า สภาพธรรมะที่ไม่ดีอย่างนี้จะไม่ระลึกรู้ จะขอคอยเหตุการณ์สิ่งแวดล้อมอื่นที่ดีกว่านี้ แล้วจะเจริญปัญญา ถ้าโดยความเข้าใจอย่างนั้น ปัญญาจะไม่เกิดขึ้น เพราะเหตุว่าลักษณะของปัญญาที่คมกล้าจริง ต้องหมายความถึงปัญญาที่สามารถรู้ลักษณะของนามธรรมและรูปธรรมใดๆก็ได้ที่ปรากฏ ไม่เลือก อย่างในขณะนี้สภาพธรรมะเกิดปรากฏ ปัญญาสามารถรู้ชัดในลักษณะของสภาพธรรมะที่กำลังปรากฏนี้ได้ เมื่อเป็นปัญญา แต่ถ้าปัญญาขั้นนี้ยังไม่เกิด ก็จะต้องอบรม คือ ระลึกและศึกษาเพื่อความรู้ชัดในสภาพของนามธรรมและรูปธรรมที่กำลังปรากฏ หลีกเลี่ยงไม่ได้เลย ไม่ว่าสภาพธรรมะที่ปรากฏในเหตุการณ์นั้นๆ จะเป็นสภาพธรรมะที่ดีหรือไม่ดีประการใดก็ตาม